[ang. 2026 is the new 2016]
Fraza jest związana z trendem w mediach społecznościowych, który rozpoczął się pod koniec 2025 roku i zyskał dużą popularność na początku 2026 roku pod nazwą 2016 Challenge. Użytkownicy TikToka, Facebooka i Instagrama, w tym gwiazdy i influencerzy, udostępniali zdjęcia, filmy i posty, które pokazywały trendy w modzie, muzyce i Internecie z 2016 roku[1]. „Hashtag 2016 na TikToku odnotował [w styczniu 2026 roku] kilkuset procentowy wzrost wyszukiwań, a liczba tworzonych materiałów wideo wokół nowego trendu liczona była w dziesiątkach milionów. Użytkownicy porównywali swoje stare zdjęcia z obecnymi, wspominając hity muzyczne, modę czy wydarzenia jak boom Pokémon GO, debiut Netflixa w Polsce czy viralowe piosenki”[2]. Wielu uczestników trendu dzieliło się osobistymi wspomnieniami, w bardziej poważnym, bądź humorystycznym stylu, informując, dlaczego ten rok był dla nich ważny. Włączyły się w ten trend również firmy i instytucje.
Skąd się wzięła masowa obsesja na punkcie 2016 roku? Trendy w popkulturze wracają mniej więcej co 10 lat, dlatego styl sprzed dekady znów jest na topie[3]. Ma to również związek z nostalgią, która przenika współczesną kulturę. „Jak twierdzi Clay Routledge, psycholog zajmujący się badaniem nostalgii, jednym z czynników może być po prostu lęk przed przyszłością. Gdy świat się zmienia lub stawia przed nami jakieś wyzwania, szczególnie u progu nowego roku, chętnie patrzymy wstecz, szukając inspiracji i wskazówek oraz czerpiąc z minionych doświadczeń energię i radość. Duża w tym zasługa popkultury. Jak wynika z badań, oglądanie starych filmów i seriali, granie w stare gry czy słuchanie starej muzyki poprawia nasze samopoczucie, motywuje nas i dodaje otuchy w cięższych chwilach”[4].
To była też okazja do refleksji, jak przez tę dekadę zmieniło się nasze życie, ale również rodzaj idealizacji przeszłości, „sprzed pandemii”. Użytkownicy świata medialnego nie byli wówczas tak mocno poddani władzy algorytmów, zarówno w muzycznych serwisach streamingowych, jak i mediach społecznościowych, jeszcze nie aż tak – jak współcześnie – komercyjnie sformatowanych.
Jak pisze Marta Waszkiewicz w „Zwierciadle”: „renesans 2016 r. to jednak nie tylko nostalgia, ale przede wszystkim wyraz buntu. Chcemy, aby Internet i otaczający nas świat znów stały się bardziej ludzkie i dla wszystkich. Pragniemy wrócić do czasów, kiedy tworzyliśmy kulturę, a nie tylko ją konsumowaliśmy, a wirtualny świat był o wiele mniej skomplikowany niż dziś”[5].
Paradoksalnie, jak twierdzą eksperci, „ten viralowy trend to idealny sposób na darmowe karmienie algorytmów sztucznej inteligencji naszymi danymi osobowymi i zmianami w naszych życiach oraz preferencjach”[6].
Przykłady użycia:
1. 2026 me; 2016 me/ https://www.tiktok.com/@lanawithd/video/7596812911276756254
2.2026❌️2016 season 2 [komentarz pod filmikiem: It’s officially 2026]/ https://www.tiktok.com/@nostalgicteendream/video/7590445436586986766
3. Bez makijazu, ale strój z 2016/ https://www.tiktok.com/@klaudiabieszcz/video/7595587178369912086
4. #2016 Skoro wszyscy… To ja się też pokuszę na cofnięcie się w czasie o dekadę. 2016? Jaki był? Zapytany nie wiedziałbym nic gdyby nie zdjęcia, https://www.facebook.com/watch/?v=1431783011862274
5. Skoro 2026 to nowy 2016, to wyciągam kosmetyki modne 10 lat temu / https://www.youtube.com/shorts/P392rzFrnqo
6.Podobno rok 2026 to nowy 2016 a więc przyjrzyjmy się jemu nieco bliżej niż tylko zdjęciom 😆📸 Snapchat, filtr psa, Manekin Challenge, Bottle Flip Challenge, boomerangi i dosłownie z każdego głośnika grana piosenka Lean On. Dla mnie to właśnie był 2016 rok 😆 I muszę Wam powiedzieć, że za każdym razem gdy widzę, te wszystkie zdjęcia z tego roku, filtr psa czy słyszę tą piosenkę ogarnia mnie tak dziwne uczucie – lekkiej tęsknoty, nostalgii a przede wszystkim myśli, że co my wszyscy wspominamy przecież to było wczoraj… no niestety nie było. I mimo, ze doskonale pamiętam jak wstawałem wtedy do szkoły to właśnie mija nam od tego czasu okrągłe 10 lat 🥺 Daj znać z czym najbardziej Ci się kojarzy 2016 rok? / https://www.instagram.com/reel/DTYVDxPAjcw/
Przypisy:
[1] 2026 is the new 2016, https://en.wikipedia.org/wiki/2026_is_the_new_2016
[2] Bartłomiej Sieja, Oddajemy naszą prywatność za darmo. Niebezpieczny trend o 2016 roku, https://businessinsider.com.pl/technologie/nowe-technologie/2016-challenge-to-niebezpieczenstwo-za-darmo-oddajemy-nasza-prywatnosc/8pfwbzt
[3] https://www.tiktok.com/@ddob/video/7593019617694469398
[4] Marta Waszkiewicz, Internet oszalał na punkcie 2016 roku. Dlaczego każdy nagle tęskni za przeszłością?, https://zwierciadlo.pl/lifestyle/555386,1,2026-to-nowy-2016-dlaczego-tesknimy-za-przeszloscia.read
[5] Tamże.
[6] Bartłomiej Sieja, Oddajemy naszą prywatność za darmo…
(Zgłoszenie: 17.03.2026, oprac. Monika Bator)
[wariant pol.: złapać w 4K]
[wariant ang. caught in 4K 'przyłapany w 4K] zob. https://knowyourmeme.com/memes/caught-in-4k
Slangowy idiom używany w sieci, oznaczający: przyłapać (kogoś) na robieniu czegoś nagannego, wstydliwego, czasem zabawnego, ale kompromitującego na podstawie wyraźnych dowodów, najczęściej zarejestrowanych przez kamerę (fragmenty filmów, zrzuty ekranu itp.) Ponieważ rozdzielczość 4K1 charakteryzuje się wysoką jakości obrazu, termin ten oznacza, że dowody na czyjeś zachowania są nie do podważenia.
Powiedzenie wykorzystywanę w skeczach, memach, zabawnych filmikach.
Oryginalny cytat pochodzi z filmiku youtubera RDCworld1 z 2019 roku pt. How Lawyers Always Get Rappers Off. W tym skeczu prawnik rozmawia ze swoim klientem, którego nagrano na wideo podczas popełniania różnych przestępstw. Oryginalny cytat brzmi: „This is the clearest video I’ve ever seen! This is the most HD shit ever! This is 4K! How did they catch you in 4K?!”.
Przykłady użycia:
1. Złapany w 4K/ https://www.tiktok.com/@chmon__/video/7513528191823154454
2. Damian złapany w 4K/ https://www.tiktok.com/@user07697770/video/7404634977540771105
3. PDF w roblox złapany w 4K/https://www.tiktok.com/@mlodym5__/video/7532888432952053015
4. Koszulka z memem „Złapany w 4K”, https://www.etsy.com/pl/listing/4300302966/koszulka-z-memem-zapany-w-4k-zabawna
Źródła:
Catch in 4K, https://en.wiktionary.org/wiki/catch_in_4K How Lawyers Always Get Rappers Off, https://www.youtube.com/watch?v=3RcZsdgcEHk; Skrót tu: https://www.youtube.com/shorts/SoFxbI6PCxM
Złapany w 4K, https://predis.ai/pl/zasoby/s%C5%82owniczek/z%C5%82apany-w-4-tys/
(01.03.2026, oprac. Monika Bator)
[wym. /ˈheə.kʌt/]
'(nowa) fryzura’
Słowo wywodzi się z j. angielskiego haircut ’strzyżenie, fryzura’ i występuje w związkach frazeologicznych, np. mieć haircuta, zrobić haircuta.
Przykłady użycia:
1. Ma Pan nowego haircuta! /Z/ [Nastolatek do nauczyciela]
2. Idę do Pióropusza zrobić haircuta. /Z/ [Rozmowa licealistów]
3. Nowy haircut #friz #dc #fyp #viral #viraltiktok /https://www.tiktok.com/@wersowfanklub/video/7434992627696569622?q=nowy%20haircut&t=1771578349804
(Zgłoszenie: 20.02.2026, oprac Anna Wileczek)
📸 – nawiązanie do powiedzenia z memu Caught in 4k ‘przyłapany na gorącym uczynku’, używane w komentarzach pod postami, które można określić jako kompromitujące dla autora;
✋😐✋– kombinacja 'otwartej dłoni’ i 'neutralnej twarzy’ oraz drugiej 'otwartej dłoni’ nawiązuje do memu z powiedzeniem Absolute Cinema ‘coś wyjątkowego, znakomitego’;
🙌- ‘gratulacje’; emoji nawiązuje do Absolute Cinema; ‘wybitne osiągnięcie’;
🧏– w podstawowym znaczeniu oznacza osobę z niedosłuchem, ale w komunikacji młodzieży sugeruje „mewing„;
😐– neutralna twarz, wykorzystywana jednak do oddawania zdziwienia, zażenowania, a nawet szoku;
😑– emoji irytacji; nawiązanie do dawnego emotikonu: -_-
😫– „płacząca twarz” wyrażająca frustrację; często używana, aby wyrazić jęk/ jęczenie;
🤖– ‘głowa robota’; emoji nawiązujące często do AI;
🫵– palec wskazujący na odbiorcę; emoji używane, aby zwrócić na coś uwagę;
🫵🤢 – ‘obrzydzenie’;
– ‘zmęczona twarz’; emoji wyrażające zmęczenie i frustrację czyjąś postawą lub zachowaniem.
(Opracowanie: Jakub Kostecki)
Absolute cinema/ absolutne kino – to mem, który jest wykorzystywany do komentowania filmów, programów, gier wideo, a czasem nawet spektakularnych występów sportowców, które budzą uznanie i zachwyt odbiorcy. „To pochwała – często w lekko żartobliwym lub ironicznym tonie – dla sceny filmowej, ujęcia lub całego filmu, który wyjątkowo mocno działa na emocje widza, jest efektowny wizualnie lub kinematograficznie wyjątkowy. To wyrażenie, które podkreśla, że to, co właśnie oglądamy, to istna esencja kina, jego najczystsza forma” (1) .
Mem ma postać czarno-białego zdjęcie Martina Scorsese z charakterystycznie podniesionymi do górami rękami i z napisem Absolute Cinema. Pojawiło się po raz pierwszy (jeszcze bez podpisu) w wywiadzie z tym znakomitym reżyserem filmowym w „New York Timesie” w styczniu 2020 roku. Mem narodził się jako żartobliwa reakcja, żart z niechęci Scorsese do filmów o superbohaterach, szczególnie produkcji Marvela. W marcu 2023 roku użytkownik X @_lalaxyz opublikował pierwszy znaczący post z wykorzystaniem tego zdjęcia (już z podpisem), reagując na wpis o filmie Lśnienie (2).
Termin Absolute Cinema pojawia się coraz częściej w komentarzach pod filmowymi klipami, zwiastunami czy scenami z klasycznych produkcji na portalach społecznościowych takich jak TikTok, Instagram czy YouTube.
Choć Absolute Cinema to współczesne określenie wykorzystywane głównie w internecie, termin ten ma także swoje korzenie w teorii filmu. W latach 20. XX wieku kilku europejskich twórców konceptualnych – takich jak Hans Richter i Dżiga Wiertow – używało podobnych określeń do opisania kina jako autonomicznej formy sztuki niezwiązanej z literaturą czy teatrem. Uważali, że film powinien przemawiać obrazem i rytmem, a nie dialogiem czy narracją – czyli być absolutny.
Przykłady użycia:
https://www.tiktok.com/@ghost.boxd/video/7443535815361236246
https://www.tiktok.com/@bro_smartphone/video/7432912987641515270
https://www.tiktok.com/@shutter.kat/video/7559879730061790494
https://www.tiktok.com/@idontlikeyou4692/video/7573723616555158806
https://www.tiktok.com/@bigjtl/video/7551590682884869389
Źródła:
1. K. Rozbicka, Absolute Cinema – co oznacza, memy, geneza terminu i popularność w sieci, https://fashionistki.pl/absolute-cinema-co-oznacza-memy-geneza-terminu-i-popularnosc-w-sieci/
2. What Is 'Absolute Cinema’? Martin Scorsese’s 'This Is Cinema’ Memes Explained, https://trending.knowyourmeme.com/editorials/guides/what-is-absolute-cinema-martin-scorseses-this-is-cinema-memes-explained
(19.01.2026, oprac. Monika Bator)
Moje bingo to trend w mediach społecznościowych (szczególnie na TikToku), w ramach którego ludzie dzielą się, niczym w szablonach do gry w bingo, własnymi celami (np. na nowy rok), marzeniami, cechami osobowości lub typowymi sytuacjami, w zabawny i interaktywny sposób podsumowując lub planując swoje życie i zyskując popularność dzięki wizualizacji i gamifikacji.
Popularne tematy:
Istnieje też bardzo popularna konstrukcja: „Tego nie było w moim bingo na ten rok“. Tak mówimy, kiedy zdarzy się coś, czego się nie spodziewaliśmy, czego nie zaplanowaliśmy. Fraza wywodzi się z języka angielskiego, co poniekąd jest uzasadnione: gra w bingo była i jest szczególnie popularna w kulturze anglosaskiej. Fraza „wasn’t on my bingo card“ pojawiła się najprawdopodobniej w 2024 roku, czego dowodem są „podcasty tłumaczące to nowe wyrażenie, a także pierwsze posty ironicznie komentujące nadużywanie porównania do bingo. Istnieje więc duża szansa, że ktoś kiedyś mógł wspomnieć o bingo na 2023”[1]. Być może twórcą / popularyzatorem tego terminu był Joe Rogan[2], amerykański komentator sportowy, prezenter telewizyjny, komik (stand-uper) i aktor filmowy.
Z pewnością jednak popularność tego wyrażenia przypada na 2025 rok. „Rzeczywistość zaskakiwała praktycznie wszystkich – a o szalonej popularności nowej frazy niech świadczy fakt, że nawet Maryla Rodowicz pokusiła się o użycie tego sformułowania[3] (chodziło o billboard z jej podobizną na Times Square”)[4].
Bingo – to dobrze znana amerykańska gra dla seniorów, w której przede wszystkim trzeba wsłuchiwać się w czytane przez kogoś liczby i zaznaczać je na wcześniej otrzymanej planszy. W momencie zakreślenia jednej linii (pionowej, poziomej lub po skosie) krzyczymy „bingo” i wygrywamy[5]. Źródła historyczne podają, że gra na zasadach podobnych do współczesnego bingo istniała już około roku 1530 we Włoszech. W latach trzydziestych XX wieku w USA popularność zdobyła gra o nazwie beano. Ta dość specyficzna nazwa wywodzi się od angielskiego słowa bean, oznaczającego fasolę. Fasola w grze służyła graczom do przykrywania wyczytanych cyfr. Co ciekawe, obecna nazwa gry weszła do użytku zupełnie przypadkiem, na skutek przejęzyczenia gdy jeden z nich krzyknął: Bingo!, zamiast Beano! Obecnie bingo nie ogranicza się tylko do rozgrywek na żywo w trybie “face-to-face”. W dobie zaawansowanej technologii można rozgrywać bingo online na ekranie komputera czy smartfona[6].
W mowie potocznej, bingo to zwrot, którego używamy, gdy ktoś rzuci trafne spostrzeżenie.
Przykłady użycia:
https://www.instagram.com/reel/DS4rUkCjTDS/
https://www.tiktok.com/@juliawieniawa/video/7589732121355275542
https://www.instagram.com/reel/DS7soeOgvH9/
https://www.tiktok.com/@kaitlynnblackk/video/7591266298164743446
https://www.tiktok.com/@gackanikola/video/7594105181944466710
https://www.tiktok.com/@vaa91659smm/video/7565121782429076766
Przypisy:
[1] Baba od polskiego, FB, wpis z 25.10.2025, https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1146871970891666&set=a.367407868838084&id=100067066215194 [dostęp: 18.01.2025].
[2] Tamże.
[3] Tamże.
[4] A. Pietrow, Maryla Rodowicz z dumą ogłosiła wieści. „Tego nie było w moim bingo”, https://www.plotek.pl/plotek/7,154063,32120790,maryla-rodowicz-z-duma-oglosila-wiesci-tego-nie-bylo-w-moim.html [dostęp: 18.01.2025].
[5] K. Warszyńska, Bingo! Sposób na poznawanie się i budowanie relacji na zajęciach Business English i nie tylko, https://horyzontyanglistyki.pl/artykul/bingo-sposob-na-poznawanie-sie-i-budowanie-relacji-na-zajeciach-business-english-i-nie-tylko [dostęp: 17.01.2026].
[6] Historia BINGO – od tradycji po digitalizację, https://www.gamedesire.com/pl/blog/historia-bingo-od-tradycji-po-digitalizacje [dostęp: 17.01.2026].
(zgłoszenie: 18.01.2026, oprac. Monika Bator)
zob. fleksować.
Szpont i popkultura
Pojawienie się leksemu szpont w tekstach muzycznych (podobnie jak poszponcić w serialu „1670” oraz szpont w streamach Makajlera) znacznie wpłynęło na popularność samego słowa (i jego swoistego wskrzeszenia). Szczególne znaczenie dla popularności szpontu miał singiel „SZPONT X” ekipy FAZA (zob. projekty Friza), wydany pod koniec października 2025 roku i udostępniony na głównych platformach streamingowych, takich jak Apple Music czy Spotify. Utwór bardzo szybko zaczął krążyć w serwisach tekstowych (Tekściory, Tekstowo), odbiorcy mogli cytować i remiksować jego frazy. Właśnie tam utrwaliła się jedna z kolokacji: „kwantowy szpont” – który zaczął funkcjonować jako określenie szczególnie intensywnej, szalonej akcji. Sam zespół aktywnie napędzał popularność utworu, publikując w mediach społecznościowych wpisy stylizowane na imprezowy manifest. W jednym z postów na Instagramie FAZA pisała: „Zrobiliśmy nutę SZPONT X!!! A przy tym rozkręciliśmy ogromny MELANŻ!” (np. https://www.instagram.com/p/DQMndX1jB-O/). Ten sposób wzmocnił się związek słowa szpont z estetyką balangi, przesady i kontrolowanego chaosu. Dodatkowo utwór szybko trafił do obiegu – popularni twórcy internetowi, w tym YOUNG MULTI, publikowali reakcje na „SZPONT X” na YouTube, co radykalnie poszerzyło zasięg utworu i przeniosło go do kolejnych środowisk sieciowych. Warto jednak zauważyć, że „SZPONT X” nie był jedynym muzycznym nośnikiem tego słowa. W tym samym okresie w obiegu pojawiły się również inne utwory odwołujące się do leksemu szpont, m.in. „Zwykły Szpont” (Moskal SQU x 730Huncho: https://genius.com/Moskal-squ-and-730-huncho-zwyky-szpont-lyrics) oraz „Czas na Szpont” z albumu Grubas Show (Grubas Records: https://open.spotify.com/album/32b7krdaJL0RWBcNtev8qf).
Obecność tego wyrazu w tytułach i refrenach kilku odrębnych produkcji muzycznych sprawiła, że zaczął on funkcjonować jako nazwa stylu łączącego motywy melanżu, internetowego humoru, ironicznego dystansu i performatywnej przesady. W ten sposób muzyka stała się jednym z najważniejszych akceleratorów trendu: przeniosła „szpont” z języka młodzieżowych żartów do sfery kultury popularnej, dodając mu rozpoznawalną formę dźwiękową, wizualną i emocjonalną.
Historyczne użycie słowa szpunt / szpont
Wyraz szpunt (również w wariantach: szpont, szpónt, śpond, szpuncik, szpóncik) należy do dawnych leksemów języka polskiego, notowanych już w XV wieku. Najstarsze poświadczenia pochodzą ze Słownika staropolskiego, gdzie w tomie VIII (s. 579) odnotowano trzy znaczenia: po pierwsze jako „rodzaj naczynia” (1494), po drugie jako „otwór naczynia do zatykania” lub samą „zatyczkę, czop” (1472), i wreszcie jako „rodzaj siekiery” (Spunth, 1450).
W słowniku Lindego (1812) znaczenia te zostają doprecyzowane i osadzone w etymologii: szpunt, szpont, szpuncik wywodzi się z niemieckiego der Spund i oznacza „otwór wydrożony” oraz „drewno, czopek, co się wkłada w otwór wydrożony, czym się zatyka”. Linde rejestruje także licznie derywowane formy:
– szpuntpal – „pal w drugi wpuszczony”;
– szpuntować / zaszpuntować – „szpuntem zatykać”;
– szpuntować drzewo – w znaczeniu „szczepić, wstawiać latorośl”;
– szpuntowy – „do szpuntu należący”;
– szpuntowe – dawna nazwa podatku „czopowego”.
W Słowniku wileńskim (Wilno 1861) powtarzają się tradycyjne znaczenia: szpont to „otwór wydrążony”, „drewno, czopek do zatkania otworu”, ale też – w użyciu potocznym, pogardliwym – „malec, berbeć” (np. Czego chcesz, mały szpuncie?). Pojawiają się także określenia techniczne, m.in. „murować ze szpuntem” u mularzy, czyli tak osadzać futro okienne lub drzwiowe, że cegła występuje równo z ościeżnicą. Słownik podaje również szpuntpal jako element konstrukcyjny z fugą i listwą pozwalający na łączenie bali.
Słownik warszawski (Warszawa 1909) rozszerza opis o kolejne znaczenia: szpunt to już nie tylko „otwór, dziura do zatykania” oraz „korek, czop”, ale także „wyskok środkiem kantu deski, pióro” używane w stolarstwie oraz termin murarski: „brzeg muru przyległy futrynie, jako jej oparcie” (np. murować za szpuntem). Rejestrowane są również zdrobnienia (szpuncik, szpóncik) i potoczne określenia dziecka.
W Słowniku Doroszewskiego (1958–1969) znaczenia ulegają zawężeniu, dominują te najbardziej utrwalone w polszczyźnie nowożytnej:
Współczesne ujęcie z Wielkiego słownika języka polskiego (WSJP) odnotowuje chronologię sięgającą 1472 roku oraz pochodzenie ze średnio-wysokoniemieckiego spunt. Dzisiejsze podstawowe znaczenie to: „drewniany kołek, którym zatyka się otwór w beczce z alkoholem”. Czasownik szpontować zachował swoje pierwotne znaczenie: „zatykać”.
Współczesne szponcić / szpont (w znaczeniach: 'rozrabiać’, 'lansować się’, 'kombinować’ czy 'robić coś szalonego’ ale też 'wybryk’ jako efekt szponcenia’ nie wywodzi się bezpośrednio od technicznego szpuntu („czop, zatyczka”). Jego najbliższym historycznym odpowiednikiem jest natomiast dawne potoczne i lekko pogardliwe określenie małego dziecka – szpuncik, notowane w słownikach XIX–XX wieku. Słownik wileński (1861) i Słownik warszawski (1909) podają wyraźnie: „szpuncik – malec, berbeć, bąk, gil, fąfel; użycie: Czego chcesz, mały szpuncie?”. Być może ta przyległość wzięła się stąd, że z małym dzieckiem zawsze kojarzone rozrabianie, zabawę, działanie niekoniecznie związane z normą.
W gwarze śląskiej notujemy następujące użycia: szpont/szpunt: „korek, do zatykania flaszek z winem, gąsiora, do zlewu, wanny itd.”, kogoś szpuntować, kogoś zgasić, zagadać, zatkać; szpuntek ‘dziecko małe” (frupek), tak się mówi „na bajtla” (https://www.radioem.pl/doc/8689986.Co-znaczy-slowo-szpont).
Wydaje się, że to właśnie berbeć – nie techniczny korek – stanowi najważniejszy pomost do dzisiejszej młodomowy. Współczesne szponcik, szpont, szponcić powtarzają zarówno zdrobniałą formę, jak i lekko żartobliwe, pieszczotliwe nacechowanie, typowe dla dawnych określeń małych dzieci. Młodomowa nie kontynuuje więc znaczenia „zatyczka”, lecz reaktywuje dawne, potoczne określenie malucha i przenosi je na język ekspresji rówieśniczej.
W efekcie szponcik może dziś znaczyć także „młody chłopak”, a szponcić – „rozrabiać”, „wdzięczyć się”, „szpanować” czyli zachowywać się trochę tak, jak stereotypowy „szpuncik”: przesadnie, z odrobiną pozowania.
(17.11.2025, oprac. Marzena Marczewska)
Lista nominowanych słów do Młodzieżowego Słowa Roku 2025:
6 7 (zapisywane także jako: 67, 6-7, six seven, sześć siedem) idiom liczbowy o nieustalonym, kontekstowym znaczeniu wywodzący się z utworu Skrilla „Doot Doot”; zyskał popularność dzięki wielokrotnie edytowanym klipom sportowym, zwłaszcza z udziałem koszykarza LaMelo Balla (wzrost 6’7”) oraz wiralowym nagraniom chłopca krzyczącego „six-seven” i poruszającego rytmicznie rękami w górę i dół (mem „6 7 Kid”); W zależności od kontekstu 6 7 może być żartem, sygnałem radości, wyrazem ekscytacji lub tylko podtrzymywać komunikacyjny kontakt.
brainrot – określenie specyficznych treści tworzonych przez użytkowników TikToka, którzy są nieustannie „podłączeni” do mediów społecznościowych. Słowo wywodzi się z języka angielskiego, gdzie oznacza 'gnicie mózgu’ i nazywa praktykę generowania i pochłaniania treści (obrazowych lub językowych) o charakterze wyłącznie rozrywkowym, wiralowym, memicznym, niemających określonego znaczenia i celu.
bro – ‘kolega, ziomek, bliski znajomy, prawie jak brat’. Skrót angielskiego słowa „brother”.
fr – ‘naprawdę’ (od ang. for real), używane twierdząco lub ironicznie („no naprawdę?”), również w znaczeniu 'zgadzam się’, czasem w formie „fr fr”.
freaky – ang. ‘dziwaczny, osobliwy, trochę przerażający’; określenie używane przez młodych ludzi do opisu czegoś dziwnego, ekscentrycznego, groteskowego lub przekraczającego normy estetyczne i społeczne. Może odnosić się do osoby, stylu, zachowania, sytuacji lub treści internetowej, która zaskakuje czymś nietypowym (por. „trochę freaky”, „freaky vibe”, „freaky girl”.
GOAT – ‘najlepszy/ najlepsza w jakiejś dziedzinie, ktoś niepokonany, nie do pobicia’. Słowo jest skrótem ang. Greatest Of All Time, czyli mistrz wszech czasów. Początkowo występowało w kontekstach sportowych, dziś często jest po prostu określeniem kogoś wyjątkowego, bardzo dobrego w jakiejś dziedzinie. Zapisywane czasem jako G.O.A.T., występuje także w angielskiej przymiotnikowej formie „goated” w analogicznym znaczeniu oraz w polskim zdrobnieniu „goacik”, a nawet wraz z emoji kozy (ang. goat oznacza właśnie kozę).
klasa – wyraz aprobaty i pozytywnej oceny; występuje przede wszystkim w tytule filmików „Klasa czy obciach” zamieszczanych w mediach społecznościowych. Wartościowanie pozytywne wyrazu klasa nie jest nowe, wywodzi się prawdopodobnie od wyrażenia „pierwsza klasa”.
lowkey – ‘trochę, subtelnie, po cichu, do pewnego stopnia, stonowany’. Zapożyczenie z angielskiego, gdzie oprócz low-key istnieje także potoczne high-key ‘intensywny’. Używany do wyrażania powściągliwych, stonowanych opinii. Oba połączenia angielskie pochodzą z terminologii fotograficznej i muzycznej.
OKPA – trwałe połączenie międzynarodowego wyrazu aprobaty OK oraz polskiego pożegnania pa, wymawiane jako okpa/okejpa/okipa lub z dodatkiem łącznika to [okejtopa/okitopa]; Wyrażenie to jest zapisywane często bez spacji.
skibidi – słowo pozbawione znaczenia, wyrażające jedynie emocje mówiącego. Używane, by zasygnalizować – w zależności od kontekstu – że coś jest atrakcyjne, ciekawe, śmieszne, dziwne, pokręcone, ogólnie super.
slay – (z ang. slay – ‘niszczyć, gromić’) świetnie, znakomicie, doskonale; określenie czegoś, co robi wrażenie albo wyrażenie podziwu dla kogoś, kto wyróżnia się atrakcyjnym wyglądem lub jakąś umiejętnością. Czasem bywa też pochwałą sposobu wykonania czegoś.
szacun – skrót od słowa szacunek, używany wyłącznie w mianowniku jako samodzielna wypowiedź wyrażająca podziw i uznanie.
szponcić/szpont – słowo używane albo z dezaprobatą: robić coś niewłaściwego, złego, szkodliwego, igrać z czymś, wygłupiać się, cwaniaczyć, albo z podziwem: robić coś ciekawego, szalonego, organizować coś, flirtować. Występowało niegdyś także w gwarach miejskich i języku przestępczym ze znaczeniem ‘kombinować, intrygować, powodować nieporozumienia’. Rzeczownik szpont odnosi się w zależności od kontekstu do m.in. ‘zamieszania, wydarzenia, błędu lub triku’.
tuff – trudny, ciężki (ang. tough), dziś częściej 'atrakcyjny, imponujący, fajny’, szczególnie na TikToku. Występuje w kontekstach modowych (np. „tuff spodnie”, „megatufiaste spodnie”), ale nie tylko (np. „giga tuff” o nowej płycie Dawida Podsiadły). Słowo jest używane czasem także ironicznie.
twin – ‘osoba, z którą czuje się silną więź i podziela się upodobania; idealnie dopasowany partner, najlepszy przyjaciel/przyjaciółka’. Wyraz zapożyczony z języka angielskiego, gdzie oznacza ‘bliźniaka’. Może być żartobliwym synonimem slangowych określeń, takich jak „bestie”, „BBF”, „bro” czy „braciak”.
Definicje opracowli: Anna Wileczek, Ewa Kołodziejek, Marek Łaziński, Bartek Chaciński
[wym. UK: /lɔːr/ lub US: /lɔːr/]
Lore oznacza wiedzę o tle i historii – świata przedstawionego, postaci, marki, gry, ale także człowieka. W młodomowie to zarówno kanon opowieści o fikcyjnym uniwersum, jak i „personal lore” – prywatne fakty, wspomnienia i mikromity tworzące nasz wizerunek. Gdy ktoś mówi „znam lore Wiedźmina”, znaczy to, że zna tło mitologiczne, relacje i sens fabuły – nawet bez znajomości wszystkich tomów.
Słowo pochodzi ze staroangielskiego „lār”, czyli „nauka”, „wiedza przekazywana przez nauczycieli lub duchownych”. Z tego samego rdzenia wyrasta „folklore” – „wiedza ludu”. W XX wieku „lore” zadomowiło się w grach i literaturze fantasy, a za sprawą sieci w latach 2010–2020 rozszerzyło znaczenie: obok „world-lore” pojawiło się „personal lore”. Wtedy zaczęły funkcjonować określenia „lore drop” (ujawnienie nowego wątku o sobie lub o świecie) i „lore dump” (obszerne ujawnienie tła historii).
„Lore” porządkuje współczesne opowiadanie o tożsamości. Uczy, że każdy ma własny „kanon” mikroopowieści – o dzieciństwie, relacjach, emocjach. W kulturze fandomowej to sposób budowania więzi z fikcyjnymi światami; w życiu codziennym – sposób tworzenia narracji o sobie. Młodzi ludzie zamiast pisać autobiografie, „dropią lore”: opowiadają o sobie poprzez symbole, fragmenty i memy. To nowoczesna forma mitotwórstwa, łącząca przeszłość, emocje i wspólnotę. Doprowadzona do skrajności bywa jednak nadprodukcją treści i zaproszeniem do relacji paraspołecznych, w których opowieść wypiera doświadczenie.
Przykłady użycia:
1. Nie czytałam „Pieśni o Achillesie”, ale kojarzę lore – znam tło mitologiczne, wiem, kim byli Achilles i Patroklos /Z/
2. Ten serial ma genialnie rozbudowane lore – aż chce się czytać fanowskie teorie /Z/
3. Znasz lore Wiedźmina? Wiesz, skąd wzięli się wiedźmini i dlaczego noszą medaliony? /Z/
4. Moj ulubiony lore polskiego internatu/https://www.tiktok.com/@mieszkovska/video/7569585878280998166?q=lore%20po%20polsku&t=1762871115073
5. Ja tłumaczący lore mojemu universum na vc znajomym/https://www.tiktok.com/@nox.solace_gabi9/video/7565321115443170582?q=lore%20w%20j%C4%99zyku%20polskim&t=1762871400943
6.Jak gadam z przyjaciółmi o lorze naszych ocek to nauczyciele gapią się na nas jakbyśmy zwariowali XD [komentarz pod filmikiem]/ https://www.tiktok.com/@nox.solace_gabi9/video/7565321115443170582?q=lore%20w%20j%C4%99zyku%20polskim&t=1762871400943
Zob też.
https://www.tiktok.com/@liammillerr/video/7424980582565809450?q=lore&t=1762858973469
https://www.tiktok.com/@hotblockchain/video/7460283151114325278?q=lore&t=1762858973469
https://www.tiktok.com/@mattheperson/video/7326121975909240106?q=drop%20lore&t=1762859115358
(Zgłoszenie: 11.11.2025, oprac. Aneta Korycińska „Baba od polskiego”)
’zaskoczenie, podeskcytowanie, zdumienie, podziw’
Bomboclaat (znany również jako „bumboclaat”, „bumboklat” lub „bomboklat”) wywodzi się z jamajskiego Patois, gdzie funkcjonuje jako wulgarne wyrażenie. Dosłownie słowo to tłumaczy się jako „tkanina na tyłek”, łącząc jamajskie „bumbo” (co oznacza „pośladki”) i „claat” (pochodzące od „tkaniny”). W jamajskim Patois jest używany przede wszystkim jako obelga lub wyraz gniewu. Jednakże slang internetowy nadał mu nowe znaczenie. Na platformach takich jak TikTok i Instagram Reels użytkownicy używają „bomboclaat”, aby wyrazić zaskoczenie lub podekscytowanie. Jego znaczenie przyjęło rolę podobną do wykrzyknienia „Wow!”.
Termin ten zyskał powszechną popularność w ramach treści o charakterze w typie „brainrotu.”, w którym zwykle humorystyczne i absurdalne klipy są łączone z przesadzonymi i często bezsensownymi memami oraz slangiem. Ze swoim charakterystycznym brzmieniem sam „bomboclaat” stał się takim memem w społecznościach zorientowanych na „brainrot”.
Chociaż jego popularność zaczęła słabnąć, gdy jego miejsce zajęły nowsze określenia , „bomboclaat” nadal pozostaje rozpoznawalny wśród młodszych użytkowników. Po osiągnięciu szczytu popularności na początku 2024 r., termin ten na krótko odrodził się w marcu i kwietniu 2025 r.
Przykłady użycia:
Źródła:
Bumboclaat, JamaicanPatwah, https://jamaicanpatwah.com/term/bumboclaat/933, dostęp: 21 października 2025.
Bomboclat, Google Trends, https://trends.google.com/trends/explore?date=all&q=bomboclat&hl=en, dostęp: 21 października 2025.
(Zgłoszenie 10.11.2025, oprac. Michał Sajnóg)
‘osoba, z którą czujemy silną więź i z którą podzielamy nasze upodobania; idealnie dobrany partner; najlepszy przyjaciel/przyjaciółka’
Wyraz zapożyczony z języka angielskiego, gdzie oznacza ‘bliźniaka’.
Może być żartobliwym synonimem slangowych określeń, takich jak „bestie”, „BBF”, „bro” czy „braciak”.
Przykłady użycia:
1. Byłeś mój twin, dziś nie znaczysz już nic/ Nie potrafię już tęsknić, żadnych nowych kumpli/ Sam przy pustej butli, jednak lepiej mi bez nich [ My Dawg, White 2115] /https://genius.com/White-2115-my-dawg-lyrics
2. Bo mój Twin, to mój Slime, to mój Diе Hard, (Die hard) / Na buta kładziemy Balenci a nie Nike’a, (Nie Nike’a) [Twin, Deseo2x]/ https://genius.com/Deseo2x-twin-lyrics
3. Hej twin, słyszałam, że jak umrzesz, to przez 5 minut widzisz swoje najlepsze momenty z życia. Byłabyś moimi 7 minutami? / https://www.tiktok.com/@nienieznaszmnie/video/7566018192208956695?q=twin%20polski&t=1762700003310
4. Hej twin łączymy się w bólu🤣✌🏿/ https://www.tiktok.com/@gyuhhg48/video/7567467775904533782?q=twin%20polski&t=1762700003310
5. Ja i mój twin😡😡😡 / https://www.instagram.com/p/DKRZYtNIvdL/
6.Oczywiście, że ja i mój twin (…) , obiecuje ze zjemy wszystko, każdego cukierka też, możemy też zrobić jakiś psikus i gwarantuję, że się przebierzemy/ https://www.facebook.com/jedzeniewewroclawiu/posts/2027222874134372/
7. Ciao Roma !! 
dość tej pszenicy i sera ! 
Czas wracać ! 
Było naaaajlepiej! Przynajmniej ja i mój Twin bawiliśmy się świetnie 
polecam Wam Rzym na taki weekendowy wypad… piękne miasto, gwarancja pogody no i żarcie !!!! 
Mamma Mia 
ok… ale czas odpalić noworoczne postanowienia.. koniec tej sielanki 
masa jest … teraz rzeźba / https://www.instagram.com/p/B7BIrAzhRAZ/?utm_source=ig_embed.
(Zgłoszenie: 9.11.2025, oprac. Anna Wileczek)
Wojanki to napoje oraz lody sygnowane przez Wojciecha Tomalkę – youtubera i influencera o pseudonimie Wojan, jednego z najpopularniejszych twórców internetowych (należące do niego kanały Wojan Games i Wojan Plus funkcjonujące w serwisie YouTube mają ponad 6 mln subskrybentów, a stworzone przez niego filmy wyświetlono ponad 2,5 miliarda razy). Wojan gra w Minecrafta i Robloxa, gry uwielbiane przez dzieci, a swój świat (swoją wioskę) nazywa Wojankowicami (zob. https://www.facebook.com/ZUCH.probuje.rysowac/posts/pijesz-wojanka-do-bia%C5%82ego-ranka-a-mo%C5%BCe-nie-wiesz-o-co-chodzi-bo-%C5%BCyjesz-pod-kamie/1198915548920190/; dostęp: 5.11.2025). Dzięki temu zdobył ogromną popularność wśród przedstawicieli najmłodszego pokolenia – jest dla nich „kolegą od gier” (zob. https://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/7,173910,32243518,pij-wojanka-piosenka-promujaca-napoj-dla-dzieci-wpisuje.html; dostęp: 2.11.2025). Dla młodych fanów śledzących przygotowywane przez niego materiały nie ma znaczenia to, że jest od nich starszy o kilkanaście lat. Na stronie Wojanek.pl youtubera scharakteryzowano w następujący sposób: „Wojan to jeden z najpopularniejszych twórców gamingowych na YouTube, którego świat pokochały dzieci i nastolatkowie. Jego humor, energia i kreatywne podejście sprawiły, że stał się inspiracją dla tysięcy młodych fanów” (https://wojanek.pl/o_nas; dostęp: 2.11.2025).
Zarówno motywy graficzne, styl rysunków zamieszczonych na opakowaniach, jak i teksty opisujące napoje oraz lody (także niektóre składniki produktów) jednoznacznie wskazują odbiorcę produktów, czyli głównie dzieci, por. „Wojanek – napój, który pokocha Twoje dziecko. Wojanek to napój inspirowany energią i humorem Wojana – jednego z najbardziej lubianych twórców w świecie gier. Dlaczego każde dziecko go pokocha? Pyszny, owocowy smak – idealny na każdą przygodę”; „Lody Wojanek
jabłko-truskawka & strzelający cukier. Lód, który nie tylko smakuje, ale też zaskakuje. Soczyste jabłko, delikatny sos truskawkowy spotykają się w wyjątkowym połączeniu z polewą o smaku coli i gumą balonową. Strzelający cukier sprawia, że każdy kęs to wyjątkowe doświadczenie – pełne zaskoczenia i frajdy” (https://wojanek.pl/truskawka_malina; https://wojanek.pl/lody-wojanek, dostęp: 2.11.2025). Grupę docelową można rozpoznać również na podstawie scenografii w klipie czy pojawiających się w nim postaci z gry Minecraft. Wojanki są dostępne w sieci Żabka (napoje w dwóch smakach i lody) oraz sklepach Biedronka (jeden smak napojów).
Jak czytamy w portalu finansowym Money.pl, „Lody i napoje Wojanki stały się prawdziwym hitem tego lata, podbijając serca dzieci i młodzieży w całej Polsce” (https://www.money.pl/gospodarka/kto-stoi-za-sukcesem-wojankow-ktore-staly-sie-hitem-lata-lody-i-napoje-to-tylko-czesc-biznesu-7194505711307712a.html; dostęp: 2.11.2025). Eksperci z Money.pl oceniają, że „Fenomen ten przypomina sukces lodów Ekipa sprzed 4 lat” (https://www.facebook.com/portal.Moneypl/posts/lody-i-napoje-wojanki-sta%C5%82y-si%C4%99-prawdziwym-hitem-tego-lata-podbijaj%C4%85c-serca-dzie/1210558534443885/; dostęp: 6.11.2025).
Do sukcesu omawianych produktów na rynku w dużej mierze przyczyniła się piosenka promocyjna Pij wojanka do białego ranka (https://www.youtube.com/watch?v=UBtCejQ62fk; dostęp: 30.10.2025; zob. też np. https://www.tekstowo.pl/piosenka,wojan,pij_wojanka_do_bialego_ranka_1.html, https://genius.com/Wojan-pij-wojanka-do-biaego-ranka-lyrics, dostęp: 2.11.2025). Utwór ten stał się viralem. W Internecie można znaleźć wiele wypowiedzi na temat niezwykłej popularności piosenki, por.: „Pij Wojanka to nie tylko wakacyjny hit, ale prawdziwe internetowe zjawisko, które szturmem podbiło polskiego TikToka. Utwór stał się hymnem letnich imprez, memów i niezliczonych filmików (…). To dzieło łączy w sobie prostotę refrenu z mocą zbiorowej celebracji – muzyczny toast wznoszony przez całe pokolenie. I choć jedni słyszą ‘piwo Janka’, a inni ‘pij Wojanka’, wszyscy zgodnie przyznają: to jest napój lata i niepodważalny fenomen sieci” (https://genius.com/Wojan-pij-wojanka-do-biaego-ranka-lyrics, dostęp: 2.11.2025); „6,6 milionów wyświetleń od 15 sierpnia. Zanim skończę pisać te słowa, pewnie dojdzie kilkanaście tysięcy” (https://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/7,173910,32243518,pij-wojanka-piosenka-promujaca-napoj-dla-dzieci-wpisuje.html; dostęp: 2.11.2025). O skali zjawiska świadczy to, że w ciągu pięciu dni od premiery singiel odtworzono ponad 2,75 mln razy, natomiast spot emitowany w serwisie TikTok obejrzano ponad milion razy.
Piosenka nie tylko rozprzestrzenia się w Internecie i „mutuje” w nim jak wirus, ale jest też zapamiętywana – „infekuje” układ nerwowy odbiorców, o czym tak pisze Joanna Szulc w „Wysokich Obcasach”: „Uprzedzam – zanim sprawdzisz, jak leci ta piosenka, zastanów się, czy chcesz mieć ją w głowie przez następnych kilka dni. Wkręca się w mózg jeszcze bardziej niż sławetne Baby shark i wraca jak czkawka, gdy człowiek już myśli się jej pozbył. Banger Pij Wojanka do białego ranka jest jednak problematyczny nie tylko przez rytm, rym i clip” (https://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/7,173910,32243518,pij-wojanka-piosenka-promujaca-napoj-dla-dzieci-wpisuje.html; dostęp: 2.11.2025). O oddziaływaniu piosenki na odbiorców, tym, jakie wzbudza emocje, jak jest oceniana mowa w niektórych komentarzach pod klipem, na przykład: „@JDabrowsky Ale to w głowie siedzi ”; „@SylwiaB-c1h Kocham to ”; „@haziuk To jest taki benger że bede to nucić pod prysznicem”; „@BosBread135 Ta nuta jest taka super że w mojej szkole leci na raddio węźle! ”; „@oliwiaxx09 JEZU TA PIOSENKA TO IDEALNA NA WAKACJE” (https://www.youtube.com/watch?v=UBtCejQ62fk; dostęp: 5.11.2025).
Internauci nie poprzestają na odtwarzaniu utworu, ale także nagrywają i publikują własne filmiki nawiązujące do piosenki (na ogół piją na nich napój i/lub śpiewają piosenkę Pij wojanka do białego ranka, na niektórych filmach układają dłonie na piersi jak podczas śpiewania hymnu państwowego), na przykład: https://www.youtube.com/shorts/qApOVw1Eahg; https://www.tiktok.com/@zapasowa_matczakowa/video/7537683926807072022; https://www.tiktok.com/@aspileczka/video/7543953393031613718; https://www.youtube.com/shorts/S7OuoPSoxzM; https://www.tiktok.com/@beniabondarczuk/video/7554560282819857686; https://www.tiktok.com/@napisz_jak_bedziesz222/video/7538906752947899670 (dostęp: 5.11.2025).
Na nadmiar przekazów związanych z wojankami zwraca uwagę RapTeściowa (Beata Łubczonek). Sugeruje, że jest już znudzona i zmęczona tymi materiałami: „Czy wam się nie ulewa ten wojanek, plis? Co drugi o tym gada albo robi diss” (https://www.tiktok.com/@raptesciowa/video/7544711567670005014; dostęp: 5.11.2025).
W przypadku wojanków (głównie napojów) niewątpliwie można mówić o sukcesie medialnym. W ślad za nim idzie – jak się zdaje – również sukces finansowy. Portal Money.pl donosi: „sprzedawcy, z którymi rozmawialiśmy, potwierdzili, że produkty oferowane w sklepach schodziły na pniu. W Jarocinie – rodzinnym mieście youtubera – 150 butelek rozeszło się w ciągu zaledwie dwóch godzin. Sprzedaż okazała się na tyle szybka, że sklepy zaczęły wywieszać kartki «Wojanków brak»” (https://www.money.pl/gospodarka/kto-stoi-za-sukcesem-wojankow-ktore-staly-sie-hitem-lata-lody-i-napoje-to-tylko-czesc-biznesu-7194505711307712a.html, dostęp: 2.11.2025; zob. także: https://finanse.wp.pl/dzieci-oszalaly-na-jego-punkcie-dietetyczka-ocenia-sklad-wojanka-7176380015991776a; dostęp: 6.11.2025). Media ukuły nawet specjalne określenie nazywające to zjawisko – „kryzys wojankowy” (https://marketing.epozytywnaopinia.pl/w-polsce-jest-wiecej-psow-niz-dzieci; dostęp: 5.11.2025). W Sieci można znaleźć wypowiedzi internautów potwierdzające ogromy popyt na napoje, który w niektórych miejscach przewyższył podaż, por. „@juliett100 Ja bym się chętnie napiła, ale byłam w 10 żabkach w mojej okolicy i w żadnej nie ma. Albo do mojej okolicy nie dowożą, albo sprzedają się jak papier toaletowy w pandemii. (…)”; @net_czuch A ja do dzisiaj nie jestem w stanie znaleźć wojanka w sklepie ” (https://www.youtube.com/watch?v=UBtCejQ62fk; dostęp: 5.11.2025).
Do tej sytuacji nawiązuje w swoim filmiku RapTeściowa, która wyraża jednocześnie negatywną ocenę kampanii promocyjnej wojanków: „Na taki proceder nie wyrażaj zgody. Ten napis na sklepie to od niebios znak: wojanka brak, wojanka brak, wojanka brak. Jestem na tak!” (https://www.tiktok.com/@raptesciowa/video/7544711567670005014; dostęp: 5.11.2025).
Nie wszyscy jednak dają wiarę doniesieniom o braku produktu w sklepach. Maciej Mazurek na swoim profilu facebookowym stwierdza: „Do tego mamy marketing partyzancki – w internecie pojawiły się zdjęcia jakoby pracownicy Żabek naklejali na drzwiach kartki z informacją, że Wojanków brak, żeby dzieci ich nie męczyły. Tylko jakoś dziwnie profesjonalne te kartki były. A przecież takie prawdziwe sklepowe «zaraz wracam» potrafi być napisane z błędem ortograficznym, mimo że nie ma gdzie tam błędu ortograficznego zrobić” (https://www.facebook.com/ZUCH.probuje.rysowac/posts/pijesz-wojanka-do-bia%C5%82ego-ranka-a-mo%C5%BCe-nie-wiesz-o-co-chodzi-bo-%C5%BCyjesz-pod-kamie/1198915548920190/; dostęp: 5.112025).
W portalu EpozytywnaOpinia.pl omówiono mechanizmy marketingowe, które wpłynęły na sukces wojanków. Są to: 1. połączenie świata online i offline (budowanie przez Wojana określonej społeczności w Internecie + wprowadzenie do sklepów fizycznego produktu, przeniesienie emocji ze świata wirtualnego do świata realnego,, 2. efekt niedostępności (ograniczona dystrybucja oraz szybkie wyczerpywanie się zapasów produktu), 3. symbol przynależności (wojanek stanowi fizyczny dowód uczestnictwa w grupach rówieśniczych), 4. wykorzystanie trendu (wykorzystanie sprawdzonego modelu polegającego na wprowadzaniu na rynek produktów sygnowanych przez influencerów, np. Lody Ekipy, Prime KSI & Logana Paula) (https://marketing.epozytywnaopinia.pl/w-polsce-jest-wiecej-psow-niz-dzieci; dostęp: 5.11.2025).
Według Andrzeja Gantnera, dyrektora generalnego Polskiej Federacji Producentów Żywności, „w sukcesie Wojanków nie ma nic dziwnego. (…) W erze social mediów popularna postać może wykreować popularny produkt znacznie szybciej i taniej niż przed dekadami (…)” (https://www.money.pl/gospodarka/kto-stoi-za-sukcesem-wojankow-ktore-staly-sie-hitem-lata-lody-i-napoje-to-tylko-czesc-biznesu-7194505711307712a.html, dostęp: 2.11.2025). Nie bez znaczenia dla wielkości sprzedaży jest z pewnością wiek konsumentów. Dzieci chcą mieć to, co symbolicznie zbliży ich do lubianego twórcy, idola, i to, co mają ich rówieśnicy. Zachowanie i motywacje odbiorców tak opisuje jednej z internautów: „Dzieci poszukają napoju po okolicznych żabkach jak napoju bogów. Dosłownie. Hasło rzucili wojanki elektryzuje bardziej chyba niż „rzucili papier toaletowy w PRL”…/ Wojan dla dużego grona naszych młodszych obywateli jest ViP-em jakich mało” (https://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/7,173910,32243518,pij-wojanka-piosenka-promujaca-napoj-dla-dzieci-wpisuje.html, dostęp: 5.11.2025). Komentarze zamieszczane pod klipem Pij wojanka do białego ranka świadczą o sile oddziaływania samej piosenki, por. „@Doknes dobra wygrałeś ide do tej żabki”; „@Mięta NO I PRZEKONAŁ! CZAS SPRÓBOWAĆ ” (https://www.youtube.com/watch?v=UBtCejQ62fk; dostęp: 5.11.2025). Dziecko jako odbiorcę reklamy dokładniej charakteryzuje przywołany wyżej Maciej Mazurek: „Zwróć uwagę, że produkt często jest czymś więcej. Produkt posiada korzyści racjonalne (funkcjonalne), co w przypadku napoju jest np. możliwością zaspokojenia pragnienia, czy potrzebą wypicia czegoś słodkiego. Ale produkt posiada też korzyści emocjonalne. Tu dochodzimy do sedna sprawy, bo korzyści emocjonalne potrafią ominąć nasz zdrowy rozsadek, zrobić salto nad racjonalnością i trafić prosto w nerw, który z naszej paszczy wydobywa zdanie: „muszę to mieć!”. Tak właśnie jest z Wojankiem, bo korzyści racjonalnych nie ma niemal żadnych, za to emocjonalnych ma tyle, że rozwalają banię polskiego dziecka. Ok, nie każdego, ale wielu, bardzo wielu. A moda + bycie jednostką niedojrzałą (a taką są dzieci) powoduje, że nawet jak kogoś to początkowo nie interesuje, to jednak wszyscy w tym siedzą. No i ja też chcę. Każdy chce być w grupie, każdy chce być fajny, każdy chce być akceptowany. Dziecko nie ma siły do świadomego bycia outsiderem. Takie rzeczy przychodzą najwcześniej w okresie nastoletnim. (…) Wyjątkowość jego [napoju wojanek] polega na tym, że jest to produkt firmowany i promowany przez jednego z najpopularniejszych youtuberów w Polsce – Wojana (…)” (https://www.facebook.com/ZUCH.probuje.rysowac/posts/pijesz-wojanka-do-bia%C5%82ego-ranka-a-mo%C5%BCe-nie-wiesz-o-co-chodzi-bo-%C5%BCyjesz-pod-kamie/1198915548920190/; dostęp: 5.11.2025).
Mimo że wojanki są reklamowane jako produkty o dobrym składzie, bezpieczne dla zdrowia dzieci (por. „Chcemy dać dzieciom to, co najlepsze, a rodzicom – pewność, że wybierają mądrze”; „Dla całej rodziny: Przejrzysty skład – bez konserwantów (…)”; „(…)stworzony z myślą o świetnym smaku. Krótki skład, więcej radości – sprawdź, co nas wyróżnia!” (https://wojanek.pl/, dostęp: 2.11.2025), część odbiorców, w tym głównie rodzice, podaje w wątpliwość jakość produktu i negatywnie ocenia jego skład, na przykład: „Katarzyna Talaga Korcz Dzięki za ten wpis. Trochę mniej czuję się po nim jak #NajgorszaMatka, bo nie chcę kupić Wojanka. Ale mówię Młodemu wprost: że to jest scam!, bo skład ma fatalny. I nie kupię mu czegoś tak słabego” (https://www.facebook.com/ZUCH.probuje.rysowac/posts/pijesz-wojanka-do-bia%C5%82ego-ranka-a-mo%C5%BCe-nie-wiesz-o-co-chodzi-bo-%C5%BCyjesz-pod-kamie/1198915548920190/; dostęp: 5.11.2025); „Największy dramat że można sprzedawać produkty zawierają i cukier i gó…ane słodziki. To czysta trucizna. Podatek cukrowy do likwidacji zanim umrze całe pokolenie” (https://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/7,173910,32243518,pij-wojanka-piosenka-promujaca-napoj-dla-dzieci-wpisuje.html; dostęp: 5.11.2025); „@OliwiaBartoszek-r5h Drogi Wojanie.. BŁAGAM OBNIŻ TEN CUKIER I SŁODZIKI bo ten wojanek jest za słodki. z 24g na 500ml zmień na 15g. Te wojanki były by pyszne jakby nie były takie słodkie” (https://www.youtube.com/watch?v=UBtCejQ62fk; dostęp: 5.11.2025).
Negatywną ocenę napojów wydaje także dietetyczka kliniczna dr Hanna Stolińska, która stwierdza: „Niestety jest to typowy napój, który zawiera bardzo duże ilości cukru. Pamiętajmy, że nasze dzieci tyją najszybciej w Europie. (…) Producent chwali się, że tutaj nie ma żadnych substancji konserwujących i bardzo dobrze. Jest natomiast bardzo dużo cukru (…). Dodatkowo stewia, więc myślę, że to jest naprawdę «ulepek». (…) W 100 ml mamy jedną łyżeczkę cukru. W butelce jest 500 ml, więc sporo tych łyżeczek wychodzi. Pięć łyżeczek cukru w takiej butelce. To jest naprawdę dużo” (https://finanse.wp.pl/dzieci-oszalaly-na-jego-punkcie-dietetyczka-ocenia-sklad-wojanka-7176380015991776a; dostęp: 6.11.2025). Inna dietetyczka, Agata Grzelaczyk, dodaje: „Choć na pierwszy rzut oka napój wygląda jak niewinna alternatywa dla wody czy soku, w praktyce łączy elementy płynnego deseru z bardzo sprytną strategią marketingową. (…) Butelka popularnego napoju 500 ml dostarcza 23,5-24 g cukru, a to około 6 łyżeczek i 100-110 kcal. Innymi słowy, jedna butelka pokrywa cały dzienny «limit cukru» przy celu 5 proc. u nastolatków, a u młodszych dzieci znacząco go przekracza” (https://www.fakt.pl/pieniadze/gdzie-kupic-nowego-wojanka-jaki-ma-sklad-i-smak/d0nfpyn; dostęp: 6.11.2025).
Niektórzy dorośli (między innymi psychoterapeuci uzależnień) dostrzegają inne zagrożenie – uważają, że tekst piosenki promującej napój wojanek oraz klip reklamowy wpisują się w „polską kulturę picia alkoholu”. W Programie 1 Polskiego Radia psychoterapeutka uzależnień Katarzyna Andrusikiewicz stwierdziła, że reklama wojanków to „kształtowanie przyszłych konsumentów alkoholu. (…) To piosenka, która wpada w ucho i która jest dwuznaczna. Słyszymy «Pij Wojanka» albo «piwo Janka». To nie są przypadki. (…)” (https://jedynka.polskieradio.pl/artykul/3580492,Pij-Wojanka-Psychoterapeutka-uzale%C5%BCnie%C5%84-kszta%C5%82towanie-przysz%C5%82ych-konsument%C3%B3w-alkoholu; dostęp: 2.11.2025). Podobne opinie wyrażają także inni dorośli odbiorcy, por. „(…) tekst piosenki jest… biesiadny. Gdy pierwszy raz ją usłyszałem na jakimś tiktoku zagraną na gitarze, to byłem przekonany, że jest to jakaś oda do nieznanego mi piwa Wojan. «Pij Wojanka do białego ranka». Nie od ranka, tylko do ranka. Czyli że przez całą noc? «Kiedy pusta szklanka/ Nalej mi Wojanka/ Nalej nalej nalej nalej/ Potem nalej drugi raz nam (…) No powiedz mi, że to nie o chlaniu? «Pij wojanka, do białego ranka/ Kto z nami nie wypije, na wioskę nie wbije». I jeszcze wykluczonko. Ej no mordo, przecież to taki żart. Czy ja wiem? W kraju, w którym każdego dnia Polacy kupują 3 miliony małpek? (…) (https://www.facebook.com/ZUCH.probuje.rysowac/posts/pijesz-wojanka-do-bia%C5%82ego-ranka-a-mo%C5%BCe-nie-wiesz-o-co-chodzi-bo-%C5%BCyjesz-pod-kamie/1198915548920190/; dostęp: 6.11.2025); „AgnieszkaC Kiedyś była Łódka Bols, ale z tego, co pamiętam, na wszelki wypadek bujała późno wieczorem w reklamach TV. No ale teraz mamy hulającego bez ograniczeń Tik Toka. Ile jeszcze szkodliwych treści musi się pojawić w mediach społecznościowych, szczególnie treści dla dzieci, żeby wreszcie ktoś się za to wziął?” (https://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/7,173910,32243518,pij-wojanka-piosenka-promujaca-napoj-dla-dzieci-wpisuje.html; dostęp: 5.11.2025). Promowanie picia alkoholu w piosence Wojana widzi również Beata Łubczonek: „gość, co dzieci zachęca do chlania, u RapTeściowej nie ma poważania” (https://www.tiktok.com/@raptesciowa/video/7544711567670005014; dostęp: 2.11.2025).
W bardziej profesjonalnych analizach kampanii reklamowej wojanków także zwraca się uwagę na „niefortunną piosenkę promocyjną. Oficjalny utwór reklamowy ma imprezowy klimat i dwuznaczny tekst (“Pij Wojanka do białego ranka. Kto z nami nie wypije ten na wioskę nie wbije.”), który zdecydowanie nie współgra z faktem, że produkt jest skierowany do dzieci. W efekcie marka balansuje na granicy wizerunkowego dysonansu” (https://marketing.epozytywnaopinia.pl/w-polsce-jest-wiecej-psow-niz-dzieci; dostęp: 6.11.2025).
Wojan wykorzystał zjawisko wzmożonej popularności napojów oraz lodów Wojanek i wprowadził na rynek kolejne produkty (stworzył swój „team” produktów): bluzy, w tym bluzę SKIN WOJANA, maskotki, bluzy i spodnie z logo youtubera, magiczne kubki, komiksy, szalik, koszulki, pościel, puzzle, plecak, piórnik (zob. https://wojanshop.pl; dostęp: 2.11.2025). Stanowi to przykład tzw. brand extension, tj. poszerzania marki na kolejne kategorie. W zabiegu tym wykorzystuje się zdobytą już uwagę konsumentów. Można powiedzieć, że „Wojanek zaczął funkcjonować jak marka lifestyle’owa. Dzięki temu fani mają więcej okazji, by obcować z marką – nie tylko pijąc napój, ale także nosząc plecak czy korzystając z akcesoriów w szkole. To pogłębia zaangażowanie i zwiększa lojalność wobec brandu” (https://marketing.epozytywnaopinia.pl/w-polsce-jest-wiecej-psow-niz-dzieci; dostęp: 6.11.2025.
(Zgłoszenie: 7.11.2025, opracow. Agnieszka Rosińska-Mamej)
‘bardzo, mocno, dużo, intensywnie’
Za pomocą tego przysłówka jest wyrażana przede wszystkim intensywność oceny czegoś – jakiejś sytuacji, zdarzenia itd. Ocena prezentowana w ten sposób może być albo pozytywna, albo negatywna. W zależności od kontekstu i/lub konsytuacji wyraz ten obejmuje bardziej złożone aspekty znaczenia ewaluatywnego (np. (bardzo) interesujący, (niezwykle) udana, (bardzo) brudno itd.). Jest to zatem leksem wielowartościowy.
Podobne znaczenie omawianego przysłówka odnajdujemy na stronie Slang.pl – czytamy tu, że grubo to inaczej ‘mocno, hardkorowo’ i że można tak „powiedzieć o imprezie, na której działo się wiele ciekawych rzeczy. Grubo można również powiedzieć o sytuacji zaskakującej o poważnych konsekwencjach”. (https://slang.pl/grubo/; dostęp: 30.10.2025)
Przykłady użycia:
(Zgłoszenie: 7.11.2025, oprac. Agnieszka Rosińska)
Fragment utworu rapera Kendricka Lamarra TV Off z 2024 roku, w którym ten bardzo intensywnie, jakby wielkimi literami, krzyczy „Mustard!”, w nawiązaniu do DJ Mustarda, czyli ksywy amerykańskiego producenta muzycznego, stał się natychmiast memem[1]. Zmęczenie memem spowodowało, że zaczęto w losowo wybranych filmikach, np. z przepisami kulinarnymi, gdy tylko wspomniane zostanie słowo musztarda, zalewać widzów silną falą wizualnego szumu, niczym z jakiegoś analogowego horroru, z błędami wizualnymi i przesyconego dźwiękami charakterystycznymi dla ery kaset VHS[2].
Z kolei wielokrotnie powtarzane słowo mango pojawiło się w funkowym kawałku Mangos (TikTok Version), czasem też Mangos / Mangos Mangos Mangos, inspirowanym viralowym filmem Alfredo Larína, salwadorskiego twórcy internetowego, znanego głównie z tworzenia humorystycznych filmów na platformie YouTube, w którym zajada się zielonymi (niedojrzałymi) mango z chili i przyprawą Tajín. Utwór stał się popularny na TikToku i YouTube, gdzie powstało mnóstwo remixów, wersji slowed (zwolnionych), sped up (przyspieszonych) i edytowanych klipów.
Trend ten utrzymywał się już na tyle długo, że również stał się przedmiotem hejtu. Podobnie, jak w przypadku słowa musztarda, gdy w jakimś filmiku padnie słowo mango, następuje jakby awaria: ekran zalewany jest wizualnym szumem, postaciom świecą się oczy i pojawia się czasem trollface[3].
W mediach społecznościowych pojawiły się też nawiązania do trendu 67, który miałby oznaczać 'mango(s) mustard’ ze względu na liczbę liter (odpowiednio 6 i 7) w obu słowach[4]. Spekulacje te są jednak obalane, ponieważ poprawna wersja wyrażenia to mango mustard, a jak wiadomo, słowo mango ma 5 liter, a nie 6.
Trendy te wykorzystał w swojej opublikowanej 21 września 2025 roku piosence, zatytułowanej MANGO67, DiscoAdamus SigmaBoy, czyli Adam Mosiej, viralowy nauczyciel z TikToka, uczący przedmiotów zawodowych w branży informatycznej. W teledysku tańczy z mango i musztardą nad jeziorem. W piosence pojawia się również głos Rastafarianina. Padają w niej m.in. takie słowa:
Mango Mango Mango 67
Sigma Boy już czeka na Ciebie
My robimy razem Virala
Mango 67 Musztarda!
Mango Mango Mango 67
Lecimy na parkiet
Nie czas na przerwę
My robimy to jak Ram-ba-ram-bambam
Mango Sześć Siedem Musztarda![5]
Oto fragment wywiadu z DiscoAdamus SigmaBoy na portalu Vibez.
„-Co według Pana oznacza liczba 67? — Dla mnie 67 to liczba kojarząca się z euforią, radością, pozytywną energią i relaksem. Kiedy nagrywam filmy na TikToka, zależy mi na tym, żeby każdy mój odbiorca poczuł dobrą, radosną wibrację. W końcu życie to przede wszystkim dobra zabawa i pozytywna energia!
-Mango czy musztarda – co by Pan wybrał, gdyby musiał jeść tylko jedną rzecz do końca życia? – To trudny wybór, ale jeśli miałbym się zdecydować, postawiłbym na musztardę, mimo że mango też uwielbiam! Uwielbiam wyraziste smaki, więc na pewno wybrałbym coś bardziej pikantnego, choć mango jest również pyszną alternatywą!”[6].
Źródła:
Don’t Say Mustard or Mango, https://www.youtube.com/watch?v=CFIxd3Is0og
Kim jest DiscoAdamus SigmaBoy? Wywiad z gwiazdą TikToka. Rozmawia Jakub Tyszkowski, https://vibez.pl/myimpact/kim-jest-discoadamus-sigmaboy-wywiad-z-gwiazda-tiktoka-7201219783998080a
Joseph Lamour, Why the Kendrick Lamar ‘Mustard’ meme is everywhere, in case you need to ketchup, https://www.today.com/food/trends/mustard-meme-kendrick-lamar-tv-off-rcna181913
Kendrick Lamar – Tv off (Official Audio), https://www.youtube.com/watch?v=U8F5G5wR1mk
MANGO67, DiscoAdamusSigmaBoy & Rastafarianin 2025 Viral Tiktok Nowość, https://www.youtube.com/watch?v=XzH_sX3a_5w
Mango 67 tekst piosenki, https://matchlyric.com/disco-adamus-rastafarianin-mango-67#google_vignette
Alfredo Larin, MANGOS MANGOS MANGOS, https://www.youtube.com/shorts/v7SADwuYsb8
MANGOS TIKTOK VERSION (PHONK), https://www.youtube.com/watch?v=5yXdpVCmTGc
MANGO MUSTARD FUNK – SXLLX, https://www.youtube.com/watch?v=1ylEXtuTxIU
What is the Mango Mustard Trend? A New Weird Food Combination or 67 Joke? Know the Meaning of Viral Gen Alpha Meme, https://www.latestly.com/social-viral/what-is-the-mango-mustard-trend-a-new-weird-food-combination-or-67-joke-know-the-meaning-of-viral-gen-alpha-meme-6986606.html
Przykłady użycia:
Mustard Mango 67 Memes Compilation, https://www.youtube.com/watch?v=d8AgjowL2tA
Never mention the words mango or mustard in a tiktok video vro, https://www.reddit.com/r/lobotomyposting/comments/1lg8mpf/never_mention_the_words_mango_or_mustard_in_a/
Przypisy:
[1] Joseph Lamour, Why the Kendrick Lamar ‘Mustard’ meme is everywhere, in case you need to ketchup, https://www.today.com/food/trends/mustard-meme-kendrick-lamar-tv-off-rcna181913 [dostęp: 05.11.2025].
[2] Don’t Say Mustard or Mango, https://www.youtube.com/watch?v=CFIxd3Is0og [dostęp: 05.11.2025].
[3] Mustard Mango 67 Memes Compilation, https://www.youtube.com/watch?v=d8AgjowL2tA [dostęp: 05.11.2025].
[4] https://www.tiktok.com/@shlatfish/video/7520069880108879135 [dostęp: 05.11.2025].
[5] Mango 67 tekst piosenki, https://matchlyric.com/disco-adamus-rastafarianin-mango-67#google_vignette [dostęp: 05.11.2025].
[6] Kim jest DiscoAdamus SigmaBoy? Wywiad z gwiazdą TikToka. Rozmawia Jakub Tyszkowski, https://vibez.pl/myimpact/kim-jest-discoadamus-sigmaboy-wywiad-z-gwiazda-tiktoka-7201219783998080a [dostęp: 05.11.2025].
(Zgłoszenie: 06.11.2025, oprac. Monika Bator)
I do pieca… to powiedzenie, które stało się trendem w 2025 r. na Tik Toku. Jest to kwestia, którą wypowiedziała influencerka Inez Lis, członkini grupy Dre$$code[1], w jednym z odcinków kanału kulinarnego Koleżanka zapłaci, w którym razem z Mikołajem Bagińskim „Bagim”, również członkiem wspomnianej grupy, testują przepisy, sprawdzają nowości na sklepowych półkach oraz sami pieką lub gotują. Kiedy przygotowywane w jednym z odcinków cynamonki trafiły do pieca, Inez skomentowała ten moment, kilkukrotnie powtarzając: – I do pieca[2]. „Zrobiła to w tak charakterystyczny sposób, że wielu widzów skupiło się tylko na tym fragmencie. Ktoś wyciął moment, gdy influencerka mówi i do pieca, wrzucił na TikToka, a klip poniósł się szerokim echem. Twórcy na TikToku i Instagramie – zarówno popularni, jak i amatorzy – zaczęli dogrywać się do dźwięku i do pieca lub używać tej frazy jako humorystycznego komentarza dotyczącego różnych sytuacji zawodowych lub domowych (piekarz, stylistki paznokci, cukiernicy itp.) Powstały z tego żarty, zabawne scenki i (…) absurdalne nagrania”[3].
[1] DRE$$CODE to polski kolektyw twórczy, który zyskał popularność dzięki unikalnemu połączeniu pasji do mody, muzyki oraz organizacji wydarzeń kulturalnych.
[2] https://www.tiktok.com/@kolezanka.zaplaci/video/7562129147158465814 [dostęp: 05.11.2025].
[3] Jakub Tyszkowski, „I do pieca” zostanie zdaniem roku? Trend opanował internet, https://vibez.pl/myimpact/i-do-pieca-zostanie-zdaniem-roku-trend-opanowal-internet-7213539023387584a [dostęp: 05.11.2025].
Przykłady użycia:
1. I do pieca cor/ https://www.instagram.com/popular/i-do-pieca/reels/DQHB8LJDdC8/
2. Bagi o trendzie: „I do pieca. Czy Inez wywaliło ego? / https://www.instagram.com/popular/i-do-pieca/reels/DQZqcXbDUh1/
3. I do pieca…Tak u mnie na okrągło. A ty, co ostatnio upiekłeś/upiekłaś? /https://www.instagram.com/popular/i-do-pieca/reels/DQUlJWGiIPS/
4. Ja po tym odcinku: I do pieca I do pieca I do piecia [komentarz pod filmikiem: 🎺FRIENDZ 👄I DO PIECA 😨AHLELELE AHLELAS 🎃HALLOWEENOWE MAKE UPy 🤯SORA AI – ZAGUBIONY W INTERNECIE/ https://www.youtube.com/watch?v=5DBzlySysv4
5. ✨I DO PIECA✨[komentarz pod filmikiem]/ https://www.tiktok.com/@viral_polska/video/7566986564597828886
(Zgłoszenie: 6.11.2025, oprac. Monika Bator)
🥷 ’ninja’ emoji jest używane jako eufemizm dyskryminującego, obrażliwego słowa „nigga”
👨💼’biznesmen’
👩💼’bizneswoman’
🧑🏭’pracownik fabryki’
🧑🔧’mechanik’
🧑🏫’nauczyciel, czasem używany przez młodzież jako zamiennik do emoji „nerda” (zob. 🤓)
🧑⚕️’lekarz’
🧑💻’programista’
👷’pracownik budowlany’
30.10.2025, oprac. Jakub Kostecki
’przebojowa, atrakcyjna, idealna (młoda) kobieta’
Słowo wymyślone przez twórców kanału Mejzz, którzy publikują treści na Youtube i Tik Toku, w celach autopromocyjnych. Struktura jednostki wykorzystuje znany w slangu młodzieżowym sufiks -ara służący do określania kobiet, które przejawiają jakąś pasję lub są fankami jagiegoś artysty (np. rzepiara, zodiakara, bedoesiara). Wyraz został rozpropagowany w 2024 r. jako potencjalny kandydat do młodzieżowego słowa roku.
Przykłady użycia:
1. –Co znaczy mejziara? – No, taki ideał kobiety/ https://www.youtube.com/shorts/3XgU3ay5WXc
2. Mejziara ma tyle wspólnego z młodzieżowym słowem roku co spiolkolot [komentarz pod filmikiem] / https://www.tiktok.com/@oloyolski/video/7565174569103822103
3. To jest jak chłopak widzi że dziewczyna jakaś to ideał to mówi mejziara dowiedziałem się od kidosa [komentarz pod filmikiem: Wytłumaczy ktoś, co znaczy mejziara, ja się na xd zatrzymałam]/ https://www.tiktok.com/@slowowiola/video/7563780193467305238
4. Mejziara równa babka ale nie jestem pewna🤔 [komentarz pod filmikiem]/ https://www.tiktok.com/@kamilkulpa936/video/7563950249081851158
5. Dawno nie praktykowałem mejziary/ https://www.tiktok.com/@str4w_.berrie/video/7564431096482434326.
Zgłoszenie: 4.11.2025, oprac. Anna Wileczek
’okrzyk zdumienia, niedowierzania, zdziwienia, oburzenia; dosadny komentarz’
Wariant: japididi.
eufemizm zastępujący wulgarne wykrzyknienie: „Ja pierdolę”, używane także w postaci skrótowca JPD, odczytywanego jako [ja pi di].
Wyraz może przybierać różne zabarwienia emocjonalne – od pejoratywnej: „Japidi, ale ten gość jest głupi”, po pozytywną: „Niezły outfit! Japidi”. Sam sktótowiec był notowany już w 2009 r. w Miejski.pl
Przykłady użycia:
Zgłoszenie 29.10.2025, oprac. Anna Wileczek
[wymowa: slɑːvɪk ˈstɛɹ]
'beznamiętne, zimne, słowiańskie spojrzenie’
To pochodzące z języka angielskiego wyrażenie (ang. slavic stare – 'słowiańskie spojrzenie’) odnosi się do przybierania beznamiętnego, a czasem wręcz nieprzyjaznego wyrazu twarzy, łączonego stereotypowo ze Słowianami. Slavic stare jest popularnym tematem w mediach społecznościowych (szczególnie na TikToku), gdzie twórcy zamieszczają krótkie filmiki, prezentując swoją twarz pozbawioną jakiejkolwiek ekspresji lub wyjaśniają, w jaki sposób „poprawnie” przybrać tego typu grymas twarzy.
Wyrażenie, kojarzone jest ze słowiańską powściągliwością, jest często przeciwstawiane pełnej otwartości oraz entuzjazmu postawie, którą stereotypowo przypisuje się kulturom zachodnim (Zob. też. https://www.instagram.com/reel/DPxI9ScAbyw/).
Wyrażenie slavic stare nawiązuje do internetowych trendów takich jak slavic girl aesthetic lub slavic girl trend ’styl słowiańskiej dziewczyny’ (szczególnie popularne w USA) oparte są na stereotypowych skojarzeniach rzekomo charakterystycznych dla Słowianek (zob. też. https://answear.com/blog/slavic-girl-trend-czym-jest-i-jak-zawojowal-internet/60130/?srsltid=AfmBOoqly0xPiZprGnS3sm7GVpToIK1iUVzaMFkGoMTSx9ilDYen8bd4).
Przykłady użycia:
1. Slavik stare: urok Warszawy w zmiennych kolorach/ https://www.tiktok.com/@vojakovska/video/7559977364927646998
2. Ćwiczyć slavik stare jest bez sensu. Najpierw musisz przeżyć wszystkie rodzinne zjazdy, 80 ton opału na zimę i jakieś danie typu flaki, aby uzyskać zamrożenie spojrzenia/ https://www.tiktok.com/@phillyknox/video/7560338447727119638
3. Mi wmówili, że zupa czernina, to czekoladowa zupa. Gdy dowiedziałam się prawdy, czym ona jest rzeczywiście – moje geny odblokowały „slavic stare” 😌[komentarz pod filmikiem]/ https://www.tiktok.com/@phillyknox/video/7560338447727119638
4. Slavic stare ma się po prostu w genach/ [komentarz pod filmikiem]/ https://www.tiktok.com/@phillyknox/video/7560338447727119638
https://www.tiktok.com/@givenvtaken/video/7558709253842750742
5. Co to jest Slavic stare? Serio nie wiem 😁 ale stara to ja jestem i Slavic chyba też 😂 [komentarz pod filmem] / https://www.tiktok.com/@alusia_gwiazdusia/video/7563265314994031894
(Zgłoszenie: 22.10.2025, oprac. Anita Jagun, Anna Wileczek)
https://www.tiktok.com/@s.thm49/video/7561106240344968470
„41” to liczba, która zyskała status memicznego symbolu wśród młodzieży dzięki viralowej piosence 41 Song (Saks Freestyle), autorstwa raper az pokolenia 40+ o pseudonimie BlizziBoi. Utwór, wykorzystujący charakterystyczny filtr modulacji głosu, rozpowszechniony na TikToku w 2025 r. (piosenka powstała już w 2021 r), zawiera wersy, takie jak: „41 but I got 41 gold” lub „41 but I got 41 goals”, które stały się punktem wyjścia dla nowej fali internetowego humoru. Wypowiadanej liczbie towarzyszy też specjalny gest rytmicznego, poziomego poruszania przed sobą rękami zgiętymi w łokciach.
Wyrażenie ” forty_one” /ˈfɔːrti wʌn/ zaczęło funkcjonować jako następca memu „6_7”, który wcześniej był popularny w slangu młodzieżowym. Obie liczby z jednej strony mają charakter „brainrotowy” – nie przypisuje się im konkretnych znaczeń, ale wiąże się też z kontekstami muzycznymi, emocjonalnymi i estetycznymi. W zależności od kontekstu „41” może określać styl życia, aspirację, ironię, absurd – jak w piosence: „41 celów”, „41 powodów”, „41 złotych rzeczy”, ale też 41 problemów” lub stanowić fatyczną parentezę (wtrącenie). W praktyce jest elementem multimodalnego kodu pokoleniowego (słowa, cyfry, obrazy, dżwięki, gesty), który łączy użytkowników TikToka w ramach wspólnego trendu, np. w formie komentarzy typu: „Did unc snap?” [ „czy wujek [Blizzi Boi] naprawdę to zrobił?”].
Liczba „41” bywa swoistym estetycznym markerem — pojawia się w edytowanych filmikach, memach, stylizowanych grafikach i remiksach, gdzie pełni funkcję narracyjnego rekwizytu lub służy zaznaczeniu ekspresji.
Przykłady użycis:
1. 41 (…) boki zrywać / https://www.tiktok.com/@czarnakiciaa/video/7540424847646526742?q=41%20po%20polsku&t=1760960096238
2. 41+41=67 (tak btw daj skarpetki) [komentarz pod filmem na Tik toku] / https://www.tiktok.com/@czarnakiciaa/video/7540424847646526742?q=41%20po%20polsku&t=1760960096238
3. https://www.tiktok.com/@cadillacjerry/video/7550404155857292557?q=41%20%20polskie&t=1760999327209
4. https://www.tiktok.com/@frankie.brando/video/7547016210949442847?q=41%20znaczenie&t=1761026923915
6. Która liczba ma więcej aury? 67 czy 41?/ https://www.tiktok.com/@taeiltopizda/video/7559220873647885590?q=67%20i%2041%20po%20polsku&t=1761027508705
(Zgłoszenie: 21.10.2025, oprac. Anna Wileczek)
48 hours challenge [pol. 48 h – zniknij bez śladu] – pozornie: trend, gra, wyzwanie polegające na tym, że uczestnicy – najczęściej nastolatkowie – pozorują zniknięcie na dwie doby, a ‘punkty’ zdobywają m.in. za zaangażowanie służb w ich poszukiwania. Wygrywa ten, o kim będzie najwięcej wzmianek w telewizji, prasie i mediach społecznościowych, czyli „im więcej osób cię poszukuje, tym lepiej wykonałeś swoje zadanie”. Istnieje też wyjaśnienie, że trend polega na zniknięciu z sieci, czyli na zaprzestaniu internetowej aktywności, a nie na fizycznym opuszczeniu domu. Najprawdopodobniej jest to jednak mistyfikacja, legenda miejska, viral, które niewiele mają wspólnego z rzeczywistością.
Trudno precyzyjnie opisać genezę zjawiska. W 2015 roku pewna zaginiona, poszukiwana przez kilka dni francuska nastolatka po odnalezieniu przekonywała, że zniknęła, bo brała udział w grze internetowej. Sprawa została rozdmuchana w prasie, gdzie informowano o przerażeniu rodziców okrutną nową ‘grą’ na Facebooku, w której dzieci rzucają sobie nawzajem wyzwanie, by zniknąć na 72 godziny bez informowania o tym krewnych. Brak było jednak rzeczowych dowodów na faktyczne podejmowanie przez nastolatków owego wyzwania. W październiku 2017 r. ponownie można było przeczytać prasowe artykuły o rzekomym wyzwaniu w mediach społecznościowych, praktycznie identycznym z Grą w 72 i nazwanym tym razem 48-godzinnym wyzwaniem[1].
W Polsce trend pojawił się około 2023 roku. Bydgoska policja nagrała nawet wówczas spot Nie znikaj!, pokazujący niebezpieczeństwo ucieczek z domu młodych ludzi w ramach ‘wyzwania’, bo angażując służby w poszukiwania, uniemożliwiają pomoc naprawdę potrzebującym[2].
W październiku 2025 roku po medialnych doniesieniach o zaginięciu dwójki nastolatków z Rzeszowa, których ciała wkrótce odnaleziono, i kolejnych poszukiwaniach dwójki młodych ludzi z woj. łódzkiego, temat został reaktywowany – pomimo braku jakichkolwiek dowodów na związek sprawy z niebezpiecznym internetowym ‘wyzwaniem’. Najpierw zasugerowały to lokalne media, potem dołączyli także liczni influencerzy, publicyści czy politycy w mediach społecznościowych. Mimo iż Prokuratura Okręgowa w Rzeszowie wystosowała komunikat, że sprawa nie ma nic wspólnego z internetowym trendem, a Fundacja ITAKA oficjalnie zaapelowała, aby nie łączyć ucieczek nastolatków z tym zjawiskiem, w mediach, nie zaprzestano publikacji objaśniająchttps://www.wroclaw.pl/dla-mieszkanca/czemu-nastolatki-ciekaja-z-domu-co-to-jest-48-challengeych, czym jest 48 hours challenge. „W zaledwie pięć dni wątek pojawił się w blisko 2,7 tys. publikacjach dziennikarskich i w social mediach. Wygenerowano 9,7 mln kontaktów z przekazem, co oznacza, że średnio co trzecia statystyczna osoba w Polsce usłyszała w tym czasie o 48 h challenge w mediach”[3].
Ekspert Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej dr Jakub Kuś uważa, że ogólnie pojęte media same przyczyniają się do wzrostu popularności ewentualnych trendów:
„– To, co zmienia naszą percepcję, to sposób nagłaśniania takich historii. Gdy w krótkim czasie słyszymy o dwóch czy trzech przypadkach, mamy wrażenie, że „coś się dzieje” – że oto pojawił się niepokojący trend. Tymczasem to bardziej efekt kumulacji medialnej i emocjonalnej, niż faktyczna fala nowych zachowań. Warto więc zachować proporcje i nie budować wrażenia paniki, bo to potrafi przynieść więcej szkody niż pożytku (…)[4].
Według Moniki Ezman z Instytutu Monitorowania Mediów (IMM): Media muszą nadążać za tempem przepływu informacji, jednak nie powinny tego robić za wszelką cenę — zwłaszcza kosztem rzetelności. Siła dziennikarstwa tkwi w jakości przekazu, a nie w szybkości reakcji. W obecnych realiach tylko profesjonalne media mogą być barierę ochronną przed dezinformacją, podsycaniem społecznego lęku i pogoni za sensacją[5].
Bibliografia:
21.10.2025, opracow. Monika Bator
Określenie eco-anxiety (z ang. eco – środowisko, ekologia; anxiety – lęk, niepokój) oznacza 'lęk ekologiczny’
To stan napięcia emocjonalnego, smutku lub poczucia winy związany z obserwowaniem skutków katastrofy klimatycznej i z poczuciem braku wpływu na globalne zmiany środowiskowe. Termin funkcjonuje zarówno w języku nauki (psychologia, socjologia, ekolingwistyka), jak i w języku potocznym, zwłaszcza w dyskursie młodych pokoleń określanych mianem „pokolenia klimatycznego”.
Zjawisko eco-anxiety opisuje emocjonalną reakcję na kryzys klimatyczny – strach o przyszłość planety, utratę bezpieczeństwa i niepewność dotyczącą życia w świecie dotkniętym skutkami globalnego ocieplenia. W literaturze psychologicznej bywa definiowane jako przewlekły lęk egzystencjalny wywołany obserwacją degradacji środowiska i poczuciem bezradności wobec decyzji politycznych oraz ekonomicznych.
Pojęcie pojawiło się w dyskursie publicznym około 2018 roku, wraz z intensyfikacją ruchów klimatycznych takich jak Fridays for Future, który został zainicjowany przez Gretę Thunberg. W 2020 roku to określenie trafiło do raportów American Psychological Association, Lancet Planetary Health oraz do słowników Oxfordu jako jedno ze słów dekady. Pandemia COVID-19 dodatkowo nasiliła zjawisko, czyniąc z niego „globalny tag” opisujący niepokój pokolenia dorastającego w warunkach wielowymiarowych kryzysów planetarnych.
W języku młodych eco-anxiety stało się jednym z kluczowych pojęć autoidentyfikacji pokolenia Z – emocjonalnym skrótem opisującym życie w epoce końca świata, która wciąż trwa. W kulturze internetowej termin współwystępuje z hasztagami: #climateanxiety, #climategrief, #ecofatigue, #ecohopelessness. W tym kontekście oznacza zarówno poczucie winy konsumpcyjnej, jak i potrzebę działania naprawczego: rezygnację z fast fashion, ograniczenie plastiku, minimalizm, aktywizm i solidarność klimatyczną. Młodzi użytkownicy sieci wykorzystują termin nie tylko do wyrażania lęku, lecz także do manifestowania wartości i postaw proekologicznych. To manifest pokolenia, które traktuje emocje jako narzędzie polityczne.Dla młodych nie jest to termin kliniczny, lecz język emocjonalnego zaangażowania – sposób mówienia o miłości do planety i utracie wiary w dorosłych decydentów.
Zjawisko eco-anxiety łączy się z postawami aktywistycznymi: młodzi ludzie nie tylko boją się zmian klimatu, ale też reagują na nie działaniem. W dydaktyce może stanowić punkt wyjścia do rozmów o języku empatii, relacji człowieka z naturą, trosce i edukacji klimatycznej.
Być może jest to współczesne nawiązanie do romantycznej wrażliwości, wartości natury i emocjonalnego buntu wobec obojętności świata. Tak jak niegdyś Mickiewicz mówił, że „czucie i wiera silniej mówią (…) niż mędrca szkiełko i oko”, tak współcześni aktywiści mówią dziś o czuciu planety i potrzebie działania w imię życia.
Źródła:
Clayton Susan, Manning Christie, Krygsman Katie, Speiser Meighen, „Mental Health and Our Changing Climate: Impacts, Implications, and Guidance”, American Psychological Association, Washington, 2017.
Hickman Caroline, Marks Elizabeth, Pihkala Panu, Clayton Susan, Lewandowski Robert E., Mayall Emily E., Wray Bethan, Mellor Christian, van Susteren Lise, „Climate Anxiety in Children and Young People and Their Beliefs about Government Responses to Climate Change: A Global Survey”, „Lancet Planetary Health”, London, 2021, nr 5(12).
„Eco-anxiety”, [w:] „Dictionary.com”, Dictionary.com LLC, Nowy Jork, 2020, https://www.dictionary.com/browse/ecoanxiety, dostęp 14 października 2025.
Climate and Health Alliance, „How Gen Z Are Taking On Eco-Anxiety”, Climate and Health Alliance, Melbourne, 2022, https://climateandhealthalliance.org/article/how-gen-z-are-taking-on-eco-anxiety, dostęp 14 października 2025.
World Economic Forum, „What Is Eco-Anxiety and How Can We Ease Young People’s Fears for the Planet”, World Economic Forum, Genewa, 2021, https://www.weforum.org/stories/2021/10/eco-anxiety-what-why-growing-in-young-people, dostęp 14 października 2025.
„#ecoanxiety”, [w:] TikTok, ByteDance Ltd., Pekin, 2024, https://www.tiktok.com/search?q=eco%20anxiety, dostęp 14 października 2025.
„#climateanxiety”, [w:] TikTok, ByteDance Ltd., Pekin, 2024, https://www.tiktok.com/search?q=climate%20anxiety, dostęp 14 października 2025.
15.10.2025 r. Oprac. Aneta Korycińska /”Baba od Polskiego”
1. 'kombinować, rozrabiać, pajacować, wygłupiać się, kłamać, ’
2. 'bajerować, wkręcać kogoś, organizować coś specjalnego’
3. 'szpanować, lansować się, obnosić się z czymś’
4. 'majstrować przy czymś’.
Niekiedy także:
5. 'przyjmować narkotyki lub handlować nimi’.
W rodzinie słowotwórczej pojawiają się także takie realizacje jak przyszpącić, poszpącić ’intensywnie działać, narozrabiać’, szpąciarz/ szponciarz , szpąciciel/ szponciciel ’bajerant, kombinator’.
Słowo w slangu młodzieżowym jest notowane od początku XXI w – pierwsze zapisy pojawiły się w słowniku Miejski.pl już w 2009 r., ale najprawdopodobniej występowało już wcześniej w gwarach (np. gwara Bałut – dzielnicy Łodzi) i języku potocznym w znaczeniu 'rozrabiać, łamać prawo’. Postać słownikowa wyrazu (z zapisem asynchronicznej wymowy o+n) nie jest do końca ustabilizowana, w zapisach występuje także czasem jako: szpącić, szpąciciel.
Biorąc pod uwagę współczesną ewolucję znaczenia i podobieństwo brzmieniowe do słowa szpanować, być może należałoby pochodzenie tego wyrazu wiązać z niemieckim sich Spannen ’prężyć się, napinać’ lub Spund ’czop, korek, pot. młokos, chłystek’, a więc z tym, który nie jest poważny i często się wygłupia. W gwarze więziennej z kolei szponcić to ’intrygować, powodować nieporozumienia’, a szponciciel – to „ten, kto szponci”. Szpont zaś to 'oszustwo, kradzież’ lub 'intrygi, konflikty” (Za: K. Stępniak, Słownik tajemnych gwar przestępczych). W nowszych słownikach internetowych gwary więziennej szpącić oznacza 'przekazywać informacje o więziennych układach’ (https://antykonfident.pl/2023/07/28/slownik-grypsery-slang-oraz-przyklady-gwary-wieziennej/).
Warto odnotować, że rzeczownik szpont występuje w Słowniku języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego w znaczeniu 'pokrywki oblepionej gliną lub ciastem w miejscu zetknięcia z garnkiem’, zaś we współczesnym slangu szpont oznacza 'wydarzenie, zamieszanie, akcję lub przekręt” .
Samo słowo w nowym znaczeniu zostało spopularyzowane dzięki streamerowi Makaljerowi (Igor Grabowski), który podczas transmisji zaczął nadużywać tego określenia w kontekstach zwązanych ze sztuczną inteligencją (zob. szpont rotacyjny: https://www.tiktok.com/@energotyk.wojcik/video/7538404564156960022?q=Rotacyjny%20szpont&t=1762463442042).
Przykłady użycia:
1. Taka z wujkiem lecą szponcić/ https://www.tiktok.com/@klub.u.babci.helci/video/7560074705844063510
2. Chyba trzeba zacząć szponcic na walutach widzowie / https://www.tiktok.com/@zielu7331/video/7550380517510761750
3. Teraz trzeba to podymić, podszponicić lekko/https://www.youtube.com/shorts/7pTr34oN6Gc
4. Kto tu tak naszponicił?/ https://www.instagram.com/p/C1A10TkNf3T/
5. Gdyby nie on, to bym nie wiedział ,że istnieje takie słowo jak szpont xd/ https://www.tiktok.com/@energotyk.wojcik/video/7538404564156960022
6. Każdy ma tyle pytań, a j a odpowiadam: „dość”. Pojawiam się i znikam, bo to jest kwantowy szpont/ https://www.tiktok.com/@k_kayen_11/video/7568822666040380674?q=szpont&t=1762292974117
7. Malik Montana pozdrawia szponcicieli/ https://www.tiktok.com/@szponcicieee/video/7552456738197277974
8. Szukamy dziewczyny dla tego oto szponciciela. Chętne w kom/ https://www.tiktok.com/@szponcicieee/video/7553612697737235734
9. Siara w pocie czola wymysla okazje do tańca i wyglada jakby dochodzil już do odpowiednich wnioskow, wiec czekajcie na info szponty a i przyznajcie ze jest mega slodki jak wstawia takie fotki/ https://www.instagram.com/szybkiszpont/p/DC4V1_8I1oG/
10. Naszponcic cos trzeba🥳🦘/ https://www.instagram.com/codziennienoweslowo/p/DQZ0vTBDanB/.
(zgłoszenie 14,10.2025, oprac. Anna Wileczek)
🤩 'Twarz z gwiazdami zamiast oczu’; wyraża podziw, ekscytację lub zachwyt.
🤔 'Twarz myśląca’; oznacza zastanawianie się nad czymś, wątpliwość lub rozważanie czegoś.
😬 'Twarz z grymasem’; symbolizuje zdenerwowanie, zakłopotanie lub próby ukrycia trudnej emocji.
🥳 'Twarz imprezowa’; świętowanie lub gratulacje.
👽 'Obcy, przybysz z innej planety’; sugeruje, że dzieje się coś dziwnego, niedorzecznego, nieracjonalnego. To emoji często pojawia się w memach, gdzie zwierzęta, takie jak np. koty są malowane na zielono a ich miauczenie jest edytowane w specjalnym programie, aby brzmiało jak głos obcych istot z innej galaktyki.
🦄 'Jednorożec’; symbolizuje magię, fantazję, wyjątkowość i niezwykłość.
🤯 'Eksplodująca głowa’; wyraża ogromny szok lub niedowierzanie.
😴 'Śpiąca twarz’; oddaje zmęczenie lub znużenie.
🤫 'Twarz uciszająca’; nakaz zachowania tajemnicy.
12.10.2025, oprac. Jakub Kostecki
Określenie „main character energy” funkcjonuje jako popularne wyrażenie i hashtag w mediach społecznościowych, szczególnie na TikToku. Odnosi się do postawy, w której człowiek zachowuje się jak bohater własnej historii – świadomy siebie, asertywny, akceptujący własne potrzeby. Zjawisko to łączy się z nurtem romantyzowania codzienności oraz wzmacniania poczucia sprawczości i samoakceptacji.
Fraza „main character energy” pojawiła się w sieci pod koniec roku 2010, lecz największą popularność zdobyła w 2020 roku, podczas pandemii COVID-19. Wówczas na TikToku pojawiły się setki filmików z podpisami „main life as main character”, w których użytkownicy ukazywali proste czynności, np. picie kawy, spacer w deszczu, jazdę autobusem jako symboliczne sceny z filmu o własnym życiu. Towarzyszyły im muzyka, odpowiedni filtr i poczucie, że nawet zwyczajny moment można przeżyć „jak bohater”. Zjawisko to stało się formą odreagowania pandemicznej izolacji, swoistą autonarracją w ramach prób odzyskiwania wpływu na własną codzienność.
Pod pojęciem „main character energy” kryje się znamienna dwoistość: z jednej strony – świadomość siebie, umiejętność wyznaczania granic, troska o dobrostan psychiczny, ale z drugiej zjawisko to może prowadzi do autopromocji egocentryzmu i nadmiernej „teatralności”, zwłaszcza wtedy, gdy inni zostają sprowadzeni do roli statystów.
W literaturze i kulturze popularnej „main character energy” łączy się z figurą protagonisty, który przoduję w czymś, podejmuje decyzje, dojrzewa i przechodzi przemianę. Właśnie dlatego termin ten często pojawia się w kontekście literatury Younghttps://pl.wikipedia.org/wiki/Young_adult Adult – gatunku, w którym bohaterowie uczą się samostanowienia, buntu i odpowiedzialności.
Przykłady
https://www.tiktok.com/discover/main-character-energy– dostęp: 06.10.2025
https://www.instagram.com/explore/search/keyword/?q=%23maincharacterenergy – dostęp: 06.10.2025
Źródła
Main Character Energy, Merriam-Webster, 2024: https://www.merriam-webster.com/slang/main-character-energy
Main Character Energy Meaning and Origin, Dictionary.com, 2024: https://www.dictionary.com/e/slang/main-character-energy
Cynthia Vinney, „main character energy”: Being the Hero of Your Own Story, Verywell Mind, 01.02.2024: https://www.verywellmind.com/main-character-energy-8550923
Shannon Sauer-Zavala, Why “Main Character Energy” Can Be a Problem, Psychology Today, 09.08.2024: https://www.psychologytoday.com/us/blog/self-made/202408/the-problem-with-main-character-energy
We All Have “Main Character Energy” Now, The New Yorker, 25.08.2020: https://www.newyorker.com/culture/infinite-scroll/we-all-have-main-character-energy-now
7.10.2025, oprac. Aneta Korycińska/ „Baba od polskiego”
Określenie fairytale vibes funkcjonuje jako popularny hashtag i opis estetyki w mediach społecznościowych, szczególnie na Instagramie i TikToku. Wpisuje się ono w szersze internetowe mody na estetyki (core aesthetics), takie jak fairycore, cottagecore czy nurt romanticize your life. Sformułowanie to jest używane w odniesieniu do zdjęć, filmów i narracji, które odwołują się do atmosfery baśni: onirycznej, romantycznej, pełnej magii i nostalgii. Chodzi nie tylko o wizualne skojarzenie, lecz także o nadawanie codzienności wyjątkowego, niemal literackiego wymiaru.
Pod określeniem fairytale vibes kryją się dwa główne aspekty. To estetyczny filtr: pastelowe barwy, złote światło zachodu, leśne plenery, koronki, tiule, kwiatowe dekoracje, stylizacje inspirowane baśniowymi bohaterkami, dodatki do ubrań w postaci kryształów, pereł, motywów roślinnych czy skrzydełek wróżek. Określenie odnosi się także do ucieczki od nadmiaru informacji i presji współczesności w świat fantazji, a jednocześnie chęci ukojenia i powrotu do dziecięcych marzeń, rytuałów natury i poczucia harmonii.
Popularność tego zjawiska wzrosła szczególnie w czasie pandemii COVID-19. Wówczas sieciowe estetyki pełniły funkcję kompensacyjną i terapeutyczną, pozwalając użytkownikom wyobrażeniowo „przenieść się” do świata pozbawionego chaosu i niepewności.
Fairytale vibes rozpoznajemy po trzech elementach:
a) rozpoznawalnej estetyce – nawiązaniach do baśni i romantycznych narracji,
b) powtarzalnych kodach wizualnych – koronach kwiatowych, zamkach, leśnych sceneriach, grzybach, wrzosach, motylach, świetle złotej godziny,
c) emocjonalnym ładunku – nostalgii, nadziei, pragnieniu piękna, magii i harmonii.
Trend fairytale vibes czy fairycore, w odróżnieniu od cottagecore, które idealizuje życie wiejskie i skupia się na rustykalnych ujęciach, ma wymiar bardziej fantastyczny i sugeruje życie w równoległym, magicznym uniwersum.
Obecność fairytale vibes nie ogranicza się do mody i zdjęć. Estetyka ta obejmuje również codzienne rytuały, takie jak picie herbat ziołowych, zbieranie kwiatów czy grzybów, prowadzenie pamiętników ozdobionych rysunkami roślinnymi; to także hobby: rękodzieło, haft, szydełkowanie, tworzenie biżuterii z kryształów, fotografowanie natury. Hasztagiem tym oznaczane są również filmy o baśniowej atmosferze („Tajemniczy ogród” z 1993 r., „Alicja w Krainie Czarów” z 1951 r., „Dzwoneczek” z 2008 r.), czytanie poezji i powieści fantasy, a także inspirowanie się twórczością impresjonistów (np. Moneta).
Z perspektywy socjologicznej i psychologicznej fairytale vibes to praktyka uważności i sposób na docenianie małych rzeczy, budowanie wdzięczności i optymizmu w codziennym życiu. Zjawisko niesie jednak ryzyko eskapizmu, bo prowadzi do lukrowania rzeczywistości, presji na idealizowanie życia i kreowania nierealistycznych obrazów, które mogą prowadzić do rozczarowania.
Dyskusja wokół tego trendu odsłania napięcie między potrzebą pocieszenia a ryzykiem iluzji. Fairytale vibes jest więc nie tylko modą estetyczną, ale także współczesnym narzędziem radzenia sobie z kryzysami i niepewnością.
Przykłady
https://www.tiktok.com/discover/fairytale-vibes, dostep: 22.09.2025
https://www.instagram.com/explore/tags/fairytalevibes/dostęp: 22.09.2025
Źródła
Fairycore 101: The Only Guide You Need, Yamourii, Medium, 10.03.2022: https://medium.com/@cosmiquestudio/fairycore-101-the-only-guide-you-need-567b66efe389
A Definitive Guide to Fairycore, Danielle, 25.01.2024: https://mycottagecore.com/fairycore/
Fairycore aesthetic clothing & fashion, Nylon, 2021: https://www.nylon.com/fashion/fairycore-aesthetic-clothing-fashion
What on earth is Fairycore?!, Purple Elf Jewellery, 13.04.2023: https://www.purple-elf.co.uk/post/what-on-earth-is-fairycore
Aesthetics Wiki: Fairycore: https://aesthetics.fandom.com/wiki/Fairycore
22.09.2025, oprac. Aneta Korycińska „Baba od polskiego”
labubu [wym. labubu] – to określenie zapożyczone od nazwy pluszowej zabawki (postaci Labubu) stworzonej przez projektanta Kasinga Lunga i spopularyzowanej dzięki figurkom kolekcjonerskim Pop Mart. Labubu, o charakterystycznym szerokim uśmiechu, ostrych zębach i rozczochranym futerku, stało się internetowym symbolem specyficznej, często ironicznej estetyki kawaii 'słodki, uroczy styl’ zmieszanej z groteską. Labubu, należące do ugly-cute toy 'brzydko-słodka zabawka’, stało się wiralem w mediach społecznościowych, wyrażającym znajomość nowych popkulturowych trendów i ponadpokoleniową przynależność (Labudu bawią się zarówno dzieci, jak i dorośli influenserzy, tworzą się społeczności użytkowników, a nabywanie zabawki przypomina wspólnie dzieloną grę w nieznane, zob też. kidult). Zabawka Labubu jest inspirowana postacią elfa, a głównie bohaterką serii opowieści „The Monsters” z 2015 roku. Popularność słowa wynika z memów oraz filmików w mediach społecznościowych, gdzie Labubu pojawia się jako postać reagująca na różne sytuacje życiowe w sposób jednocześnie uroczy i absurdalny. Dzięki temu słowo to nabrało także charakteru uniwersalnego, memicznego komentarza do rzeczywistości.
Zob też:
1. https://www.tiktok.com/@facetka_od_reklamy/video/7514372169086799126, dostęp: 21.09.2025 r.
2. https://www.scanner.com.pl/zabawki/aktualnosci/2537-fenomen-labubuycia.
Źródlo: https://hypesole.pl/products/pop-mart-labubu-the-monsters-i-found-you-vinyl-doll-figurka-40cm?srsltid=AfmBOor0Zoz1lLq6Rt_F6ApoYqGtlJSMAHxWKqhOSsI3Yu2osSIBnlz5
Przykłady użycia:
1. Nasze pierwsze Labubu / https://www.tiktok.com/@juliazugaj/video/7516918631184207126
2. Nasza paczka jak Labubu — random vibe/ Wasze lalki raczej Voodoo — ktoś je dźgał / EKIPA: Friz, Kacper Błoński, Posti, Kartonii, Hi Hania/ https://www.groove.pl/ekipa/labubu/piosenka/1041570
3. ROBIMY UNBOXING KOLEJNEGO LABUBU / https://www.tiktok.com/@kubagrochmalski/video/7509887233671859478
4. Pierwsza reakcja na labubu [komentarz pod filmikiem:]o jest lafufu bo zatem ma 10 zębów uszy idą totalnie daleko od siebie ma inne oczy a bardzo to nie jest mityczny czy tamten tajemniczy tylko jest brązowy on jest tam na zdjęciu to jest lafufu / https://www.tiktok.com/@gusto_twoj_lump_online/video/7513925849536630038
5. O wow, jakie słodkie labubu. Gdzie je kupiłaś? /Z – rozmowa dwóch nastolatek/
Zgłoszenie: 05.09.2025, oprac. Agata Jastrzębowska, uzup. Anna Wileczek
Szon patrol – trend w mediach społecznościowych, który pojawił się w czasie wakacji 2025 roku, polegający na zaczepianiu w miejscach publicznych przez grupkę młodych chłopaków w żółtych kamizelkach odblaskowych z napisem „szon patrol” kobiet i nastolatek, które – w ich ocenie – łamią normy obyczajowe, wyglądają niestosownie, zbyt wyzywająco, nagrywanie filmików czy fotografowanie ich z ukrycia, a potem zakładanie profili w mediach społecznościowych, gdzie wrzuca się te zdjęcia czy filmy albo odnośniki do ich kont, bez pytania o zgodę. Te profile często są nazywane: szon.patrol_miejscowość. Na Tik Toku niektóre nagrania mają po kilkaset tysięcy wyświetleń. Zjawisko przeniosło się już także na platformy Mety: Instagram i Facebook. Szon jest spopularyzowanym przez filmy Patryka Vegi skrótem od wulgarnego określenia prostytutki („kur*****n”). Marginalnie po żółte kamizelki z napisem „szon patrol” sięgają także dziewczynki.
Trudno oszacować skalę problemu, bo według raportu Rzeczniczki Praw Dziecka większość profili znika z sieci do 24 godzin od utworzenia. Cały czas jednak powstają nowe[1].
Trend mocno zaniepokoił opinię publiczną, publicystów, psychologów, socjologów, także prawników. Według prof. Mariusza Jędrzejko, pedagoga specjalnego i socjologa, logoterapeuty: „To niezwykle niebezpieczne zjawisko, które może prowadzić do strat psychologicznych u napiętnowanych dziewczynek. One mogą wręcz obawiać pojawiać w przestrzeni publicznej. (…) Takie sytuacje bardzo głęboko osadzają się w psychice i mogą być źródłem nie tylko zwykłej traumy, ale też poważniejszych stanów prowadzących do wycofania, zaniżonej samooceny, samookaleczeń albo nawet zachowań ucieczkowych. Młodzi ludzie, którzy kręcą takie filmy, nie uświadamiają sobie, jak głębokie szkody psychiczne mogą wyrządzać u ofiar swojej agresji”[2].
„Choć autorzy profili traktują to jako zabawę, ich działania mogą mieć poważne konsekwencje prawne – ocenia Magda Chemicz. Taka zabawa to realne upokorzenie, strach i trauma dla ofiar patroli. Zarówno większość oprawców, jak i ofiar to dzieci. Ze względu na młody wiek uczestników, w większości nieprzekraczający 17 roku życia, odpowiedzialnością mogą być obarczeni również ich rodzice. Problem „szon patroli” to nie chwilowa moda, ale sygnał alarmowy. Pokazuje, że młodzi ludzie chłoną skrajne narracje i reprodukują stare, patriarchalne schematy w nowych formach. A to oznacza, że szkoła, rodzice i państwo mają do odrobienia bardzo poważną lekcję”[3].
Ciekawostka: Trzy dziennikarki: Katarzyna Kasia, Magdalena Kasperowicz i Dominika Sitnicka, współtworzące publicystyczno-satyryczną audycję Kwiatki Polskie, nadawaną w TVP Info, wymyśliły nietypową inicjatywę. Zamieniły nazwę „ Szon Patrol” na „Schön Patrol” czyli „piękny patrol”. Dziennikarki wyszły na ulice, komplementowały kobiety, które napotykały i wręczały im kwiaty[4].
Przypisy:
[1] M. Chemicz, „Szon patrol” – patologia czy znak czasów?, https://kmag.pl/article/czym-sa-szon-patrole-i-dlaczego-sa-ogromnym-problemem
[2] Z prof. Mariuszem Jędrzejko rozmawia Piotr Brzózka, https://lodz.wyborcza.pl/lodz/7,35136,32222965,szon-patrole-terroryzuja-dziewczynki-w-przyszlosci-moga-zostac.html
[3] M. Chemicz, „Szon patrol” – patologia czy znak czasów?
[4] https://www.facebook.com/reel/1517035803046378?locale=pl_PL
Źródła
2. Chemicz, „Szon patrol” – patologia czy znak czasów?, https://kmag.pl/article/czym-sa-szon-patrole-i-dlaczego-sa-ogromnym-problemem
2. Z prof. Mariuszem Jędrzejko rozmawia Piotr Brzózka, https://lodz.wyborcza.pl/lodz/7,35136,32222965,szon-patrole-terroryzuja-dziewczynki-w-przyszlosci-moga-zostac.html
21.09.2025 r. ; oprac.: Monika Bator
To trend na Tik Toku w postaci krótkiego formatu wideo, w którym partnerzy – lub przyjaciele – urządzają zabawny pościg do konkretnej muzyki. Jedna osoba rozpoczyna bieg, druga liczy do pięciu i rusza w pościg. Klipy są często standardowo opatrzone podpisami (np. „Sprawdzam, czy mój chłopak złapie mnie w pościgu policyjnym”), a skojarzenie z „pościgiem policyjnym” jest wzmacniane przez użycie fragmentu Bad Boys, piosenki jamajskiego zespołu reggae Inner Circle z 1987 roku, otwierającej amerykański program telewizyjny pt. Cops, który dokumentuje różnorodne interwencje amerykańskiej policji i jest realizowany od 1989 roku do dziś oraz będącej motywem przewodnim filmu Bad Boys z 1995 roku.
Format opiera się na trzech elementach: rozpoznawalnym dźwięku, powtarzalnej mechanice i czytelnej dynamice relacji.
Przykłady:
https://www.tiktok.com/discover/run-couple-trend
Źródła:
The Couples Running TikTok Trend: When Fitness, Flirtation, and a Little Competition Go Viral, https://www.lookatmyprofile.org/blog/couples-running-tiktok-trend-1755073376033
Bad Boys (piosenka zespołu Inner Circle), https://en.wikipedia.org/wiki/Bad_Boys_(Inner_Circle_song)
3.09.2025, oprac. Monika Bator
Klasa czy obciach – to popularny trend w mediach społecznościowych (zwłaszcza na TikToku, Instagramie i YouTubie), w którym użytkownicy, często żartobliwie, a czasem też kąśliwie czy ironiczno-krytycznie oceniają stylizacje, zachowania, wnętrza, produkty, fryzury lub inne elementy kultury i stylu życia, klasyfikując je jako:
Twórcy publikują nagrania, w których zestawiają zabawne, czasami sarkastyczne sytuacje, a następnie pytają odbiorców o ich opinię.
Początkowo używany jako format do zabawnych komentarzy dotyczących relacji szef-pracownik, szybko rozprzestrzenił się na inne obszary i tematy. Czasem nawiązuje też do klasowych różnic i społecznych stereotypów – czyli tego, co postrzegamy jako ‘aspirujące’ czy ‘prowincjonalne’, a co jako ‘naturalnie luksusowe’. Wzbudza emocje i zachęca do dyskusji – bo gust jest bardzo subiektywny.
Uwaga:
Ten trend bywa zabawny, ale może być też krzywdzący, jeśli używa się go do wyśmiewania ludzi zamiast ich wyborów. Dlatego warto zachować zdrowy dystans i szacunek do różnorodności gustów.
Jak wygląda trend w praktyce? Przykłady:
Komentowanie stylizacji gwiazd: Ta sukienka – klasa czy obciach?
Wnętrza domów influencerów – Salon glamour – klasa czy obciach?
Zwyczaje ślubne – np. Gołębie na weselu – klasa czy obciach?
Fryzury z lat 2000 – klasa czy obciach?
Przykłady:
https://www.instagram.com/reel/DN55XmZDbYF/
https://www.tiktok.com/@kasprowiczkutno/video/7514353098287107350
https://www.instagram.com/reel/DN2mvJMWJ5W/
https://www.instagram.com/reel/DKKJw9qIDya/
https://www.tiktok.com/discover/co-to-klasa-czy-obciach
3.09.2025, oprac. Monika Bator, uzup. 9.11. 2025 Marzena Marczewska
😏–‘twarz z uśmieszkiem’ – niedowierzanie, ironia, pobłażliwe zadziwienie. To emoji jest używane do zaznaczania sarkazmu podobnie jak🌚;
💔 – ‘złamane serce’ często jest stosowane jako synonim smutku lub śmierci💀. Często występuje w konwersacjach w połączeniu z 😔. Bywa też (przewrotnie) efektem reakcji na humorystyczną lub żenująca sytuację;
😔 – ‘zamyślona twarz” jest zwykle wskaźnikiem smutku, rozgoryczenia, zmęczenia czy zniechęcenia. Niemniej jednak często jest używana w prześmiewczym kontekście; służy do podkreślenia sarkazmu w komentarzu;
❤️🩹 – ‘zabandażowane serce’ to wyraz współczucia i wsparcia w trudnych sytuacjach;
💞 – ‘wirujące serca’ symbolizują relację romantyczną, miłość, przyjaźń, zauroczenie;
🧏♀️ – w ogólnym znaczeniu to emoji służy do zaznaczenia niepełnosprawności (głochota), natomiast w kontekstach młodzieżowych wskazuje na bycie sigmą lub na mewing ‘ćwiczenia zmierzające do wyrzeźbienia linii żuchwy’;
🫦 – ‘przygryzanie wargi’ oznacza flirt, zachętę do relacji romantycznej lub sygnalizuje pewien niepokój, nerwowość czy niepewność;
👨❤️👨 – ‘pary tej samej płci z sercem’; emoji to często stosuje się nie tylko do określania relacji romantycznych, ale także do zaznaczenia dumy ze względu na przynależność do społeczności LGBT (podobnie jak tęcza);
💢 – ‘symbol gniewu’, który w komunikacji młodzieży jest często używany na wyróżnienie określonej treści np. na profilu danego użytkownika;
💤 – ‘chrapanie’ symbolizuje znużenie, zniechęcenia, znudzenie; używane głównie w reakcji na wypowiedzi nadawcy.
(21.08.2025, Oprac. Jakub Kostecki, uzupełn. Anna Wileczek)
‘taki, który się podoba (głównie młodym ludziom), jest pozytywnie oceniany, ładny’.
Wyraz jest polskim odpowiednikiem anglojęzycznego zapożyczenia tuff/ TUFF.
Przykłady użycia:
Zgłoszenie: 15.07.2025, oprac. Agnieszka Rosińska-Mamej
[warianty: TUFF lub tuf];
'modny, ciekawy, atrakcyjny, na czasie’
1. Tuff wymawiane [tuf], ale także [tʌf] odnosi się przede wszystkim do ubrań, butów, biżuterii, dodatków, stylizacji, rzadziej do osób: ‘taki, który się podoba (głównie młodym ludziom), jest pozytywnie oceniany, modny, ładny, który zaciekawia’; synonim takich wyrazów, jak: fajny, świetny, cool, atrakcyjny, interesujący itp.; stosowany w funkcji przydawki (np. tuff spodnie, tuff bluza) i orzecznika (np. To jest tuff; Czy jestem tuff?)oznacza rzecz (przede wszystkim ubranie), także osobę: ‘to, co się podoba (głównie młodym ludziom), co, jest pozytywnie oceniane, modne, ładne, wzbudza zainteresowanie, podziw’.
Wyraz tuff pochodzi od angielskiego przymiotnika tough, wymawianego (UK, US) [tʌf], oznaczającego pierwotnie między innymi ‘twardy, mocny, trwały’; ‘trudny, wymagający’; ‘silny, nieustępliwy’, np. These toys are made from tough plastic; We’ve had to make some very tough decisions; Even tough guys need to cry sometimes. (zob. np. https://dictionary.cambridge.org/pl/dictionary/english/tough; https://www.diki.pl/slownik-angielskiego?q=tough; dostęp: 15.07.2025). W komunikacji młodzieży polski odpowiednik tego słowa, czyli wyraz twardy, jest używany w pozytywnym znaczeniu, jego synonimami są określenia: fajny, cool, ładny, wspaniały, świetny itp. Zob. hasło: twardy.
Przykłady użycia:
1. [artysta Młody Korden prezentuje polecane przez siebie spodnie; Tik Tok] [napis widoczny podczas filmiku] Siemano. Kordenowa polecajka, czyli megatufiaste spodnie w dobrej cenie. Pytaliście się mnie ostatnio: Korden, polecasz takie fajne rzeczy, poleć teraz jakieś superdresy. No to, jestem, kurde, tutaj dla was. Lekka podpowiedź, co to za brand. Uwaga…. [pokazuje metkę].
Komentarze pod filmikiem:
– jajek47: 6 dzień czekania na ile Like kupisz mi niebieskie rybaki bez nich nie jestem tuff;
– MLYNI: mocny tuff (daj nazwę na spodenki małpiaczaki);
– Dziadek Kazik eternal 1 fan: ależ to tuff chłopcze
– Jednak michalpiess: Ty to jesteś tuff ale powiedz gdzie kupić taką czerwoną czapkę
2. [artysta Młody Korden prezentuje zakupione ostatnio bluzy; Tik Tok] [napis widoczny na filmiku]: bluzy które ostatnio kupiłem (TUFF) (…) Wlatujemy, teraz w prawdziwy tuff. Na pierwszy ogień wlatuje ten mocny tuff – fajna bluza na fejdzie, cała w sanfejdzie, sprana (…) [prezentuje kolejne bluzy]
(por. ang. fade, sunfade) / https://www.tiktok.com/@mlodykorden8/video/7509910752518622486; (dostęp 14.07.2025)
Komentarze pod filmikiem:
– Kacper: u mnie wleciał plecaczek z maczka powiedzcie czy tuff?
– m3ls9n: Czemó to jest takie tuff
– minari_il: Mocny tuff
– Rudyy 1 2 5: ale tuff
– skate_tabaluga: Nie wiem chyba tuff
– sybau.gurt: ostro i tuff
– surel: TUFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFF / https://www.tiktok.com/@mlodykorden8/video/7509910752518622486; (14.07.2025)
3) [artysta Młody Korden prezentuje zakupione ubrania, z których stworzył stylizację; Tik Tok] [napis widoczny na filmiku]: szybka ocena outfitu (jest tuff??) Siema! Szybka ocena outfitu: czy jest grubo, czy jest tuff, czy jest słabo? [prezentuje zestaw ubrań, opisuje je]/ (https://www.tiktok.com/@mlodykorden8/video/7508832359958072598; (dostęp: 15.07.2025)
4) piszcie w kom czy jest tuff czy nie jest tuff / https://www.tiktok.com/@pawelxxix/video/7511228302107921686; (14.07.2025),
5) Powiedzcie mi, czy to jest teraz jakaś nowa moda, że pisze się w komentarzach tuff? Co to właściwie znaczy? (…).
Komentarze pod filmikiem:
– mierzwi1: tuff – tough, po boomerskiemu oznacza to ze cos jest cool;
– A lot of Mr brawl: Proszę pani „tuff” To znaczy że coś jest niby modne ale to sarkazm bo to nie jest takie modne;
– Bratek: Tuff znaczy klawe tak na polski;
– Gobella: tuff = mocne/modne;
– SRFRGDED: „tuff” nie ma dokładnego tłumaczenia ale jest zbliżone do „cool”. Np. „Czy to jest teraz cool(fajne) w Polsce?”;
– 33storee: z tego co kojarzę to tuff może znaczy że coś jest fajne/kozak itp. / https://www.tiktok.com/@szachiklocek/video/7504261668122168598; (14.07.2025),
Zob. także: https://www.tiktok.com/@jacekrepz/video/7522801656149347606; (dostęp: 15.07.2025); https://www.tiktok.com/@kaszkietan/video/7507963256695164182; (dostęp: 15.07.2025).
Słowo tuff jest wykorzystywane także jako wyraz podstawowy. Utworzone od niego derywaty, np. tuffiasty, megatufiaste, tuffne, tuffowe, tufek mają pozytywne nacechowanie.
Przykłady użycia:
1. [opis z podróży] (…) Dworca (autobusowego ale i kolejowego) nie sposób nie zauważyć, dość monumentalny tufiasty budynek rzuca się w oczy. (…) /https://idealbonieide.com/2019/02/18/chor-virap-w-cieniu-araratu-i-historii/; ( dostęp: 15.07.2025)
2. Tufiasty Ogoniasty w dzikim szale pozdrawia Hejto ( ͡° ͜ʖ ͡°) #pokazkota#kitku #koty/ https://www.hejto.pl/wpis/tufiasty-ogoniasty-w-dzikim-szale-pozdrawia-hejto-deg-deg-pokazkota-kitku-koty; (dostęp: 15.07.2025)
Komentarz pod filmikiem:
Havel:To jest takie tuffne vro / https://www.tiktok.com/@szachiklocek/video/7504261668122168598; (dostęp: 15.07.2025)
2. W języku młodzieży funkcjonuje także frazeologizm Czy to jest tuff w… [toponim – choronim lub ojkonim]?, który jest właściwie pytaniem retorycznym i służy do wyrażenia negatywnej oceny czegoś, krytyki, np. czyjegoś zachowania, jakiejś czynności, sytuacji.
Przykłady użycia:
1. Czy to jest tuff w polsce? / https://x.com/dmwydyy/status/1941210707669987651; (dostęp: 14.07.2025)
2. Ts is tuff in poland / https://www.tiktok.com/@marciello71/video/7505199071934614806; (dostęp: 15.07.2025)
3. Czy to jest tuff w polsce? / https://www.tiktok.com/@wylew1312/video/7508678737966271766; dostęp: 15.07.2025)
4. Czy to jest Tuff w Wałbrzychu / https://www.tiktok.com/@szachiklocek/video/7504261668122168598; (dostęp: 15.07.2025)
Zgłoszenie: 13.07.2025, oprac. Agnieszka Rosińska-Mamej
💛 'żółte serce’ oznacza przyjaźń, energię, pozytywne emocje, sympatię i ciepło;
🤍 'białe serce’ to symbol czystości; kojarzone jest z życzeniem pokoju, wsparcia i zrozumienia; często dodawane w połączeniu z 🕊️;
💜 'fioletowe serce’ wyraża szlachetność, wdzięczność i oddanie; może sygnalizować też wsparcie, podobnie jak emoji przytulenia;
🫂– 'gest przytulenia’; przytulanie dwóch osób to nie tylko wyrażenie sympatii, ciepłych uczuć, ale także okazywanie wsparcia, np.: „Trzymaj się, wiem, że sobie poradzisz 🫂”;
📍’okrągła pinezka’ używana jest do zaznaczania miejsca na mapach; często wskazuje aktualne miejsce, gdzie znajduje się nadawca wiadomości, np. ktoś na na Instagramie może w swoim „story” dodać do obrazka tekst na temat tego, gdzie jest i zamiast kropki dać na końcu 📍 (WARSZAWA, ULICA MIELCZARSKIEGO 📍) . W mediach społecznościowych służy też oznaczania polecanych miejsc. Nie mylić z 📌 'zwykła pinezka biurowa’ ,
📌’czerwona pinezka’ oznacza przypięcie ogłoszenia/postu na tablicy czy specyficzną organizację treści. Często jest używana, aby po prostu rozpocząć akapit zamiast „wcięcia” przy użyciu tabulatora;
⚠️ 'znak ostrzeżenia’ podkreśla ważne informacje, wskazuje na ryzyko, a nawet służy do żartobliwych gróźb;
🎯 'strzał w 10′ wiąże się z zaznaczaniem podziwu jak po po trafieniu w 10, czyli precyzyjnym osiągnięcie celu;
🔪’nóż kuchenny’ może oznaczać groźbę lub ogólnie – dezaprobatę albo niebezpieczeństo;
💣’bomba’; zaznaczenie zdumienia, ekscytacji jak w wyrażeniu „bombowa wiadomość”. Często w mediach społecznościowym to emoji łączone ze słowem „BUM” lub emoji wybuchu 💥.
14.07.2025, oprac. Jakub Kostecki, Anna Wileczek
Bestie 'przyjaciółka, przyjaciel, osoba bliska’. Ta definicja wskazuje najbardziej ogólne i najczęściej spotykane konteksty: „Używane w zwrotach takich jak „mój bestie” lub „moje besties”, przy czym nie zawsze chodzi o naprawdę bardzo bliską osobę — często to po prostu koleżanka lub kolega, a termin ma zwyczajowy, potoczny charakter” (https://obserwatorium-mlodziezy.ujk.edu.pl/jednostki/bestie/) .
Musimy jednak odnotować zadziwiającą karierę tego wyrazu, który nabiera znaczeń uniwersalnych i przekracza wszystkie granice: kulturowe, geograficzne, rodzajowe. Sprzyjają temu popularne piosenki, np. „Iko Iko”/”My Bestie” (Justin Wellington, Small Jam: https://www.youtube.com/watch?v=mjQ9NwmmssI), Santia & Gracjan – „Besties”: (https://www.youtube.com/watch?v=zw3_b-zCJog).
Bestie towarzyszy nam wszędzie. Bestie jest z nami w każdej sytuacji, ciągle blisko, wspiera nasze pomysły, imprezuje, knuje, pomaga i szkodzi. Chociaż najczęściej pojawiają się besties w odniesieniu do dziewczyn: bestie to „najlepsza przyjaciółka danej dziewczyny”, to okazuje się, że w języku/kulturze panuje równouprawnienie i bestie może stać również u boku chłopaków/mężczyzn. Tak więc opisywane słowo staje się coraz bardziej neutralne płciowo – sprawdza się także w męskich relacjach. Podobnie jak w języku angielskim, gdzie bestie może oznaczać zarówno prawdziwego „BFF-a” (best friend forever), jak i po prostu znajomego, z którym spędza się czas. Niezależnie od płci. To po prostu kumpelka/kumpel na dobre i złe (co pokazują materiały na TikToku i Instagramie opatrzone hashtagami, np. #besties #bestfriends #friends #love #friendship #bff #bestfriend #instagood #fun #bestie #bestiesforlife #cute #happy #friendshipgoals #memories #dogsofinstagram #forever #friend #smile #photooftheday #goodtimes #friendsforever #party #instagram #bffs #bestiegoals #funny #family #best #girls. Hashtagi zazwyczaj odnoszą się do sytuacji typowych dla par najlepszych kumpli. Na TikToku tworzone są serie filmików: „My Boy My Bestie”, „Boy Bestie and Girl Bestie”.
Popularności słowa służą też akcje w mediach społecznościowych typu: „Oznacz swoją bestie” (np. https://www.facebook.com/reel/490381967445475).
Na YouTube bestie stało się elementem tytułów filmów eksponujących motyw przyjaźni i pełni funkcję podobną do słowa drama, storytime. Tytuły łączą „besties” z historiami o konflikcie, zdradzie czy emocjonalnych napięciach (np. podcasty Besties: https://www.youtube.com/watch?v=63HF4TnMnuY: „Wasze ulubione besties czytają historie podesłane przez obserwatorów”. Besties stają się coraz bardziej popularne, YouTube to za mało, por.:
„Hej Besties 🎀
Czas przenieść rozmowy z podcastu do prawdziwego życia! Przedstawiamy: BESTIES ON TOUR powered by SAMSUNG – trasę, podczas której Lila i Weronika spotkają się ze swoimi słuchaczami na żywo! To przestrzeń, w której każdy z nas może poczuć się wysłuchany i zrozumiany. Będziecie mogły (i mogli!) podzielić się swoimi historiami, zadać pytania, porozmawiać o wszystkim, co dla Was ważne 💖. https://goingapp.pl/polecamy/besties; https://goingapp.pl/more/besties-on-tour-2025-polska-kiedy-bilety/.
Bestie stało się więc słowem uniwersalnym: może opisywać zarówno przyjaźnie osobiste, jak i relacje zawodowe (work bestie). Częstsze użycia poświadczają odniesienie do osób płci żeńskiej, np. „moja bestie”, „besties forever”, „kochasz swoją bestie?” (dominujący kontekst emocjonalny, często połączony z estetyką girlhood: TikTok, Instagram, reels). Rzadziej między chłopakami (często o zabarwieniu ironicznym lub żartobliwym): „To mój ziomal, ale serio, to też moja bestie 😂”; „Ja i mój bestie idziemy po protein shake’a”. Spotyka się bestie także wśród osób LGBTQ+ (użycia inkluzywne): „My nonbinary bestie właśnie wróciłx z Berlina”.
Bestie pojawia się również jako nazwa produktów uznanych za niezbędne, czyli ubrań, kosmetyków lub produktów do higieny intymnej, np.
I Love My bestie Regular T-shirt:
https://oozy.pl/products/i-love-my-bestie-regular-t-shirt
Zestaw kosmetyków beautyblender® Besties BIO:
https://www.notino.pl/beautyblender/besties-bio-pure-opakowanie-podroznedla-doskonalej-skory/
Barrier Bestie Ultra Whip Cream:
https://www.notino.pl/thayers/barrier-bestie-ultra-whip-cream-krem-do-twarzy/
>>Bestie to polska marka produkująca ekologiczne produkty do higieny intymnej. Chce aby każda osoba menstruująca miała dostęp do najwyższej jakości produktów, aby nie czuła się sama z okresem. Marka nie boi się edukować, poruszać trudnych tematów oraz łamać tabu.<<
https://www.juliabloch.pl/moje-prace/bestie
Bestie pojawiają także w nazwach wydarzeń muzycznych, np. BESTIES SILENT DISCO – czyli wieczór tylko dla najdzikszych dream teamów! https://stage24.pl/events/cichoszau-silent-disco-wroclaw-stara-odra-beach-bar-stara-odra-beach-bar-4883; „Już 9 marca 2024 w katowickim Spodku, odbędzie się #BFFFESTIVAL – zabierzcie swoich besties i bawcie się razem z nami przy rapowych kawałkach największych polskich artystów” – czytamy w zapowiedzi.” https://www.popkiller.pl/2024-01-03%2Cyoung-leosia-i-bambi-zapraszaja-na-bff-festival-swietoprzyjazni.
26.06.2025 r. opac. Marzena Marczewska
🥀– ‘zwiędły kwiat’; wyraża przemijające uczucia, przygnębienie, „przybladłą” miłość, nieaktualność treści; może być też stosowany ironicznie jako synonim 'uśmiechniętej czaszki’💀 ;
🤡– ‘twarz klowna’; wyrażenie dezaprobaty, sarkastycznej oceny; wyśmiewanie kogoś z powody jego braku umiejętności racjonalnego oglądu sytuacji lub niewłaściwego zachowania’. Przykład użycia: „Ona serio cię kocha 🤡”;
😅 – ‘wesoły pot’; emoji wyrażające zakłopotanie lub stres związany z jakimś trudnym zadaniem. Przykład użycia: „Jutro egzamin 😅”;
😚 – ‘buziaki z zamkniętymi oczami’; emoji używana jest nie tylko w swoim pierwotnym znaczeniu (czyli „wysyłam buziaki”), ale także synonomicznie z (ok, zgoda) jak w przykładzie: „Jasne, bbg 😚”
👍– ‘dłoń z kciukiem w górę’; w Polsce i USA gest zastępujący aprobatę i zgodę, często kojarzony z przyciskiem Lubię to znanym z platformy Facebook. Może być też używany sarkastycznie jako wyraz pasywno-agresywna dezaprobaty, np. „Dzięki za pomoc, naprawdę bardzo mi pomogłeś, nic nie robiąc 👍 ”
🌚– ‘twarz czarnego księżyca’; może być używana w kontekstach ironicznych, jak na przykład w sarkastycznym komentarzu: „Jak jeszcze bardziej będziesz mu przeszkadzać, to na pewno cię polubi ”;
🙃– ‘odwrócona uśmiechnięta twarz’; reakcja na żart lub emoji używane w kontekstach ironicznych, żeby zaznaczyć niedosłowne, ale zabawne znaczenie wypowiedzi, np. „Super się bawiłam, szczególnie wtedy, gdy zgubiłam telefon ”
🖤– ‘czarne serce’; emoji używane do utożsamiania się z subkulturą goth, subkulturą metalową, mroczną modą. Używane także w kontekstach związanych ze śmiercią, smutkiem, przygnębieniem czy depresją;
💙– ‘niebieskie serce’; emoji nawiązuje do symboliki niebieskiego koloru, w zależności od kontekstu wyraża, np.: spokój, łagodność, oddanie lub zaufanie;
🧡– ‘pomarańczowe serce’; emoji wyraża przyjaźń, ciepłe uczucia, troskę i bliskość bez kontekstów romantycznych.
23.06.2025, oprac. Jakub Kostecki, Anna Wileczek
Emoji_TOP 10_maj 2025:
👑– ‘pełna aprobata, zgoda, podziw, zwycięstwo’
Emoji korony wysadzanej kamieniami to symbol władzy lub statusu w jakiejś dziedzinie. Oddaje znaczenie, że ktoś jest królem, rządzi. np. „King, you dropped this👑”.
😳– 'zawstydzenie lub zauroczenie’
To emoji jest bardzo często używane w zdaniach takich jak: „Ummm…. 👉 😳👈” jako komentarz pod zdjęciem kogoś, kto może się podobać.
🫥,😶– 'szok i niedowierzanie, zaskoczenie’
Najczęściej używane w negatywnym sensie, np. „Bro, what did he mean by this? 🫥/😶”.
🍆– 'penis’
Emoji bakłażana nazywanego „gruszką miłości” lub oberżyną służy do symbolizowania męskiego narządu płciowego lub seksu.
🍑– 'wagina’.
Emoji brzoskwini jest stosowane w funkcji eufemizmu pośladów lub żeńskich narządów rozrodczych. Występuje zwykle w kontekstach seksualnych.
😈– 'figlarność, niegrzeczność, przewrotność’
Emoji uśmiechniętej, diabelskiej twarzy z rogami jest używane żeby nadać wiadomości buntowniczego lub perwersyjnego wydźwięku.
😂– 'ironiczny śmiech’
Twarz ze łzami radości (szczególnie jeśli wystepuje ich kilka i jedna po drugiej) symbolizuje śmiech ironiczny, prześmiewczy, np. „Ale śmieszne, ha, ha, wszyscy się uśmialiśmy 😂😂😂😂😂😂”.
🔞– piktogram oznaczający, że na danej stronie znajdują się treści dla osób dorosłych, tzn. powyżej 18 roku życia lub że ktoś ma powyżej 18 lat (np. w takich serwisach jak X).
🤮– 'odraza, wstręt, wzburzenie, ekstremalnie negatywne odczucia’
Emoji służy również do wyrażenia krindżu.
🌈– '1. tęcza lub 2. tęczowa flaga odzwierciedlająca spektrum ludzkiej seksualności i tożsamości płciowej’
Emoji odzwierciedlające sześć pasm koloru (połowę tęczy) w odpowiednich kontekstach oznacza środowiska nieheteroseksualne lub wspieranie osób LGBTQ+.
(27.05.2025, oprac. Jakub Kostecki, uzupełn. Anna Wileczek)
’smutek, rozczarowanie, żal, niewypał’
Słowo wywodzi się od ang. sadness 'smutek, smutno’. Znane w odmianie młodzieżowej języka potocznego od 2021 r. Formą nawiązuje do popularnych derywatów z sufiksem -ówa/ -uwa (np. smakuwa, paruwa, dziękuwa).
Przykłady użycia:
1. Ale saduwa. Miała być prezka, bajlando. Nie ma? To essa. Have fun, a tymczasem śpiulkolot nadlatuje, branoc. Naura bq / https://www.newsweek.pl/polska/spoleczenstwo/slang-mlodych/9ptg04s
Zgłoszenie: 14.05.2025 r., oprac. Anna Wileczek)
[warianty zapisu: low-key, low key]
[wym: 'loʊˌki]
Lowkey – dosłownie: 'przyciszony, stonowany’ – to wyrażenie slangowe używane przez młodzież do opisu ukrytych emocji, nieoczywistych opinii lub wypowiedzi z pozornym dystansem. W tym kontekście oznacza: „w sumie”, „trochę”, „nieoficjalnie”, „z zaskoczenia”, a także „niepozorne, ale warte uwagi”. Często stosowane jest w połączeniach z czasownikiem lub rzeczownikiem oceniającym, np. lowkey want, lowkey smash, lowkey geniusz.
Pochodzenie wyrażenia lowkey wiąże się z językiem angielskim, gdzie od połowy XX wieku funkcjonowało jako określenie czegoś stonowanego, utrzymanego w niskim tonie. W slangu internetowym i młodzieżowym zyskało nowe znaczenia – jako środek wyrażania emocji z ukrytą intencją. W Polsce pojawiło się w niezmienionej formie, głównie za sprawą TikToka.
Słowo lowkey rozpowszechniło się w mediach społecznościowych na początku lat 20. XXI wieku. Użytkownicy TikToka, Twittera i Discorda zaczęli wykorzystywać je jako ironiczny lub nieśmiały sposób przyznania się do emocji, preferencji lub opinii. Przykładowe użycia obejmują:
– lowkey smash – ktoś atrakcyjny w nieoczywisty sposób,
– lowkey deep – coś zaskakująco wartościowego.
W języku polskim przyjęła się forma nieodmieniona, wpleciona w wypowiedzi potoczne, często z polską składnią i fleksją.
Popularność wyrażenia sprawiła, że lowkey bywa krytykowane jako pusty frazes lub młodzieżowy „wypełniacz”. Użytkownik Reddita pisał np.:
„The popularity of the phrase ‘low key’ is extremely cringe and annoying. It’s used fucking everywhere now and it seems to just be another filler phrase. 95% of the time when I hear it the people aren’t even describing anything low key or using it properly. It seems to just be a gen Z saying that doesn’t actually say anything and it’s low key annoying as piss / (tłum.): „Popularność wyrażenia low key jest skrajnie żenująca i irytująca. Używa się go dosłownie wszędzie i wygląda na to, że to po prostu kolejny zapychacz. W 95% przypadków, gdy je słyszę, ludzie nawet nie opisują niczego w sposób low key ani nie używają tego poprawnie. Wydaje się, że to po prostu powiedzonko pokolenia Z, które tak naprawdę nic nie znaczy i jest low key wkurzające jak cholera”/ Użytkownik [deleted], komentarz pod wątkiem „The popularity of the phrase 'low key’ is extremely cringe and annoying”, Reddit, 5 lat temu, dostęp: 8 maja 2025, https://www.reddit.com/r/unpopularopinion/comments/joy4g4/the_popularity_of_the_phrase_low_key_is_extremely/.
W polskim slangu młodzieżowym podobne funkcje semantyczne i pragmatyczne pełni słowo: jakby, np. Twój post jakby się źle zestarzał.
Przykłady użycia:
1. What does lowkey mean [Użytkownik HardnerPL, komentarz pod wątkiem „?”, Reddit, 7 lat temu, dostęp: 8 maja 2025]/ https://www.reddit.com/r/EnglishLearning/comments/a3evy3/what_does_lowkey_mean/?tl=pl.
2. Lowkey chciałabym tego [Komentarz użytkowniczki pod filmem, TikTok, 31 grudnia 2024: „🥀 ”, dostęp: 8 maja 2025]/ https://www.tiktok.com/@komfort.konto/video/7454285700247211286.
3. Low key – bez przyoalu [Krzysztof Łukasz, komentarz pod materiałem edukacyjnym na temat młodzieżowego żargonu, TikTok, 20 marca 2024] 3/ https://www.tiktok.com/@grammar.mamma/video/7345578255195442464.
4. Lowkey smash [Julia Pośnik TikTok, 25 stycznia 2024, dostęp: 9 maja 2025] https://www.tiktok.com/@juliaposio/video/7328028902184602913.
5. Zawsze lowkey vintage [blejderpawel, „TikTok, 27 lutego 2024, dostęp: 9 maja 2025] / https://www.tiktok.com/@blejderpawel/video/7476082995850415382.
Zgłoszenie: 08.05. 2025 r., oprac. Aneta Korycińska – „Baba od polskiego”.
Znaczenie:
Italian brainrot [Italian Brainrot]– dosłownie: „włoskie gnicie mózgu” – to określenie jednego z absurdalnych trendów wideo obecnych na TikToku, którego celem jest wywoływanie przesycenia bodźcami, konfuzji i efektu groteskowego rozbawienia. Materiały z tego nurtu operują estetyką cyfrowej parodii i sztucznej inteligencji, balansując często na granicy niepokoju, śmiechu i groteski.
Geneza:
Zjawisko wywodzi się z estetyki „shitpostingu” oraz internetowego postmodernizmu i ironii. Termin brainrot w slangu internetowym odnosi się do treści tak intensywnych, chaotycznych lub bezsensownych, że zakłada się, iż „niszczą mózg”. Określenie „italian” odnosi się do stylizowanego, stereotypowego włoskiego akcentu, jaki AI nadaje lektorowi w tych filmikach.
Rozwój:
Trend zyskał popularność na przełomie 2024 i 2025 roku, szczególnie na TikToku, gdzie działa algorytm premiujący treści wywołujące silną reakcję użytkownika. Filmy z nurtu Italian brainrot prezentują zazwyczaj absurdalne hybrydy: zwierzęta połączone z przedmiotami, opatrzone groteskowym, „włoskim” komentarzem i dynamicznym montażem. Przykładowe postacie to m.in.:
– Tralalero Trallalà – trójnożny rekin w sportowych butach,
– Ballerina Cappuccina – baletnica z filiżanką kawy zamiast głowy,
– Bombardino Crocodilo – krokodyl z bombowcem jako częścią ciała.
Wiele z tych materiałów operuje stylistyką przypominającą dziecięce narracje – prosty, rytmiczny język, przesadna ekspresja głosu lektora, powtarzalność struktur – co, zestawione z absurdalną treścią i groteskowym obrazem, prowadzi do efektu silnego dysonansu poznawczego i niepokoju.
Ciekawostki:
Niektóre filmy z tego trendu wzbudzają kontrowersje – oskarża się je o trywializowanie przemocy, bluźnierstwo lub obojętność wobec ludzkiego cierpienia (np. odniesienia do wojny w Strefie Gazy). Estetyka brainrotu staje się także przedmiotem analiz krytycznych w kontekście wpływu przebodźcowania na percepcję młodzieży i redefinicji granic humoru.
Przykładowe wyrażenia:
Ballerina Capuccina / https://www.tiktok.com/@cloudlando/video/7484937346434043138?q=ballerina%20capuccina&t=1745779904923
Bombardillo Crocodillo /https://www.tiktok.com/@bombardino_crocodilo_og/video/7495712205363596574?q=bombardillo%20crocodillo&t=1745780337415
Tung tung tung tung tung tung tung sahur / https://www.tiktok.com/@glitch_ia/video/7494266774473444663?q=tung%20tung%20tung%20tung%20tung%20tung%20tung%20sahur&t=1745780438628
Traralero Tralala/ https://www.tiktok.com/@meme.hub734/video/7470640915703483670?q=traralerotralala&t=1745780548487, https://www.tiktok.com/@mythosmondays/video/7492209022175677718?q=traralerotralala&t=1745780548487
Capuccino Assasino/ https://www.tiktok.com/@alexey_pigeon/video/7478442055623003414?q=capucciono%20assasino&t=1745780584620
Esspresona Signora/ https://www.tiktok.com/@blackctty/video/7497737758430088470?q=esspresona%20signora&t=1745780627093
Don Bobrelli / Bobritto Bandito/ https://www.tiktok.com/@tommy_catt5/video/7479767298102889750?q=don%20bobrelli&t=1745780652291
Liriri Larira/ https://www.tiktok.com/@capybarawt/video/7469777811696405782?q=liriri%20larira&t=1745780713735
Trulimero Trulicina/ https://www.tiktok.com/@generator_creator/video/7494781342660562198?q=Trulimero%20Trulicina&t=1745780767296, https://www.tiktok.com/@_goon_master_/video/7469074865367158038?q=Trulimero%20Trulicina&t=1745780767296
Giraffa Celeste (Giraffa Celeste, Viaggio Agreste) https://www.tiktok.com/@ofuscabreno/video/7471600787509038342?q=giraffa%20celeste&t=1745780823433
Capibomba Atomica /https://www.tiktok.com/@ofuscabreno/video/7482493280672845061?q=giraffa%20celeste&t=1745780823433
https://www.instagram.com/reel/DIoJ-jmIV4X/
Ranking najlepszych italian brainrotów jest dostępny na Tik Tok / https://www.tiktok.com/@user.05082021/video/7490831415978888450?q=bombardillo%20crocodillo&t=1745780337415
Przykłady użycia:
Zob także: konto na Instagramie poświęcone Italian Brainrot:
https://www.instagram.com/italian.brainrot/
Źródła i konteksty:
– Reddit: https://www.reddit.com/r/Italian/comments/1jgfz7h/what_does_the_italian_brain_rot_means/?tl=pl
– YouTube: https://www.youtube.com/watch?v=8LDCuQLsCiw
– Artykuł: https://www.news.com.au/technology/online/social/is-italian-brainrot-the-stupidest-internet-trend-yet/news-story/b3cdc5e5ffb370ef184aa72e2cff7e34
Zgłoszenie: 8 maja 2025, oprac. Aneta Korycińska – „Baba od polskiego”; rejestr przykładów Anita Jagun
“).1. 😭 – 'płacz, smutek, współczucie’; to emoji może być jednak używane nie tylko w kontekście smutku, ale także w odniesieniach typu: „płakać ze śmiechu” albo „poczuć zażenowanie”;
2. 
– iskry używane początkowo w anime i mandze. Służą podkreśleniu wypowiedzi, jej zaakcentowaniu (stosowane na początku lub końcu zdania). Często są wykorzystywane do zaznaczenia ironicznego żartu, na przykład: „ nienawidzę cię „;
3. – czerwone serce jest używane głównie w kontekście romantycznym, sygnalizuje miłość i serdeczność; może być także używane ironicznie, do podkreślenia, że ktoś coś zrobił źle, razem z , np. „piękna robota „;
Serca w innych kolorach oznaczają, np. fioletowe – 'miłość niespełniona i nieosiągalna’, pomarańczowe – 'friendzone, tylko przyjaźń, wykluczenie relacji romantycznej’, niebieskie serce – 'uczucia platoniczne, antynamiętność, także autyzm’; czarne serce – 'smutek, ból, ale też czarny humor’, żółte serce – 'radość, słońce, podkreślenie dobrej znajomości, entuzjazm, niewchodzenie w relacje romantyczne’; białe serce – 'czyste intencje, niewinność, śmierć’;
4. 👀 – 'boczne oko – patrzenie/zaglądania/ zdziwienie/ niedowierzanie/ szok’;
5. 
'wyrażenie szoku lub niedowierzania, zwykle w kontekstach negatywnych’;
6. 
– 'odpowiednik deal (umowa, zgoda) i rel („zgadzam się z tobą”);
7. 🤦 – odpowiednik facepalmu; 'zażenowanie;
8. 💋 – pocałunek wysyłany w relacjach romantycznych lub jako forma podziękowania za pomoc; buziaki;
9. 🫶 – serce z dłoni to forma podziękowania; czasem oznacza wsparcie lub przeprosiny;
10.😵 – graficzny odpowiednik wyrazu cringe – 'zażenowanie, konfuzja’.
Zob też: https://emojiteka.pl/
(09.04.2025; opracowanie: Jakub Kostecki)
’określenie osoby mądrej, kompetentnej, pewnej siebie, zorganizowanej’
Słowo w slangu młodzieżowym jest derywatem skracającym od czas. ogarniać 'dobrze się w czymś orientować’ lub ogarniać coś ’wykonywać jakąś czynność” i im. przym. ogarnięty ’mądry, zorganizowany, dobrze zorientowany’ lub w asp. dok. – 'o czynności, która została wykonana’.
Antonimem leksemu ogar jest nieogar ’nieudacznik, nowicjusz; człowiek, który w niczym się nie orientuje’
Słowo notowane już od 2009 r. w nieco innym znaczeniu, zob. https://www.miejski.pl/slowo-Ogar
W języku ogólnym ogar to „gończy pies myśliwski o długich uszach i czarnej, podpalanej sierści” (https://sjp.pwn.pl/sjp/ogar;2569594.html)
Więcej por. https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/ludzieistyle/1691514,1,nowa-mowa.read
Przykłady użycia:
1. Poszukuję osoby do gry, tylko żeby jakiś ogar był, bo ja nie bardzo ogarniam /Z/
2. No, sorry ale ogar 💀 i jak ktoś tak pisze z moich moots to unmoots i życzę szybkiego powrotu do zdrowia☺https://www.tiktok.com/@._._blink._._lilies/video/7453904887693217046?q=kto%C5%9B%20ogar%20&t=1743963466611
3. Siemka szukam jakiegoś Duo mega ogar 60% wzwyż pisać w kom. Ja na poziomie mega dobrym z resztą zobaczycie 
/https://www.facebook.com/groups/318740538942647/posts/1697893837693970/
4. Potrzebna pomoc. Mega ogar z maty jest potrzebny / https://brainly.pl/zadanie/17024731?source=archive
5. Sprawdź, czy jesteś OGAREM! W tym dynamicznym filmie odkrywamy 5 cech, które definiują prawdziwego OGARA. Od zawsze mającego plan B, po umiejętność czytania ludzi jak otwartą książkę – te cechy to klucz do sukcesu! Nie zrobisz dramy z problemów, a toksyczne osoby odcinasz jak zawodowiec. Przekonaj się, czy posiadasz te umiejętności i komentuj „OGAR”, aby dołączyć do naszej społeczności! Zobacz, jak być OGAREM w dzisiejszym świecie pełnym wyzwań / https://www.tiktok.com/@historic_memories/video/7488245739647274262?q=kto%C5%9B%20ogar%20&t=1743963466611
(Zgłoszenie: 05.04.2025, oprac. Anna Wileczek)
Najbardziej popularne emoji w komunikacji młodzieży (badanie opinii w grupie młodzieży nastoletniej – marzec 2025):
1. 
, 💀 – emotka, która ma podobne znaczenie jak xD, np. „Co gościu zrobił „.
2. 
, 🔥 – emotka, która ma za zadanie podkreślić, że ktoś się z tobą zgadza, np. „Ugotowałeś ”
3. 
, 🗣️ – emotka, która ma za zadanie podkreślić, że ktoś się z kimś zgadza (może być używana razem z )
4. 
, 💯 – emotka która ma za zadanie podkreślić, że ktoś się bardzo z kimś zgadza, tzn. w 100 proc. (bardzo podobna jak i )
(Przykładowe zdanie z użyciem powyższych emoji to: „Preach )
5.🥶 , – ma za zadanie wyrazić uczucie cringe’u 'zawstydzenia, odczucia żenady’, np. „Ale mrozi 
„
6. 🗿 – ma za zadanie opisać tę samą emocję, co słowo bruh 'wykrzyknienie wyrażające niezadowolenie lub frustrację’
7. 
– ma za zadanie ośmieszyć osobę, która poprawia usterki w czyjeś wypowiedzi, np.: „Ermmm actually
8. 🤨 – to samo znaczenie, co słowa sus 'podejrzane, dziwne, zaskakujące’
9. –
najczęściej używane, aby wyrazić, że ktoś uważa kogoś za atrakcyjnego albo kiedy chcemy określić kogoś jako freaky 'dziwaczny’
10. 
, 💅- podkreślenie ambiwalencji odbiorcy w stosunku do wiadomości przekazywanej przez nadawcę.
(25.03.2025, Jakub Kostecki)
wym. [emodʑi] – to 'piktogram, znak graficzny w formie „buźki” z odpowiednią do okoliczności miną lub wizerunkiem osób, zwierząt, przedmiotów, zjawisk itd.; wizualny odpowiednik odczuwanych emocji’
Zob. https://www.emotikonyznaczenie.pl/
Źródło: https://www.brandwatch.com/blog/the-most-popular-emojis/
Nazwa wywodzi się z jap . 絵文字 (emoji) ’ piktogram, znak graficzny, emotikon’ [jap. 絵 + 文字 (e + moji) → obrazek + pismo]. Za twórcę pierwszego zestawu piktogramów uchodzi japoński projektant Shigetaki Kurita (1998 lub 1999 r.).
Emoji są obecnie powszechnie stosowane przez użytkowników komunikacji cyfrowej ze względu na dostępność we wszystkich komunikatorach i systemach operacyjnych. Podobnie jak emotikony emoji służą do wyrażania emocji za pomocą wizerunku twarzy, ale w przeciwieństwie do nich obejmują również przedmioty, miejsca, symbole rodzajów pogody, rośliny, zwierzęta i służą do podkreślania zawartości emocjonalnej wypowiedzi, podkreślania jej części, zmiany zabarwienia znaczeniowego (ironia) lub mają charakter humorystyczny.
Różnica między emotikonem/ emotikoną a emoji polega na tym, że emotikon jest wizerunkiem, który pierwotnie powstaje ze znaków złożonych na klawiaturze. Nazwa pochodzi od połączenia angielskich słów emotion i icon. Za autora pierwszego emotikonu uważa się Scotta Fahlmana, informatyka z Carnegie Mellon University, który w 1982 roku wysłał w swojej wiadomości „uśmiech” złożony z dwukropka, myślnika i nawiasu 
Współcześnie takich znaków (zwykle zamienianych automatycznie na „buźki”) jest bardzo wiele. Nawiązują do nich także niektóre wytwory popkultury, czego dowodem jest film pt. „The emoji movie” (pol. „Emotki”), a także zrekonstruowana w tzw. „języku emoji” bajka ”Pinokio”. Kod, który posłużył do tego zabiegu nazwano emojitaliano. Na podobny zabieg zdecydowali się np. marketerzy Pepsi-coli, stwarzając i umieszczają na puszkach tzw. Pepsi Smiley Emoji.
Światowy Dzień Emoji przypada 17 lipca i ustanowiono go w 2014 roku. Pomysłodawcą był Jeremy Burge, twórca Emojipedii, która jest nieoficjalną Wikipedią dla tego typu piktogramów (zob. https://emojipedia.org/).
W komunikacji młodego pokolenia emoji odgrywają ważną rolę. Zazwyczaj też mają nieco inne znaczenia niż w języku dorosłych użytkowników. Niekiedy wynika to z mody, preferencji lub jest przejawem „walki pokoleń”. Dzieje się tak w przypadku np. „buźki płaczącej ze śmiechu”, której używanie jest oznaką „boomerstwa”, inercji czy starości. Pokolenie Z zamiast niej stosuje emoji czaszki oddającej ‘umieranie ze śmiechu”.
A oto najbardziej popularne wśród młodzieży emoji wraz ze znaczeniami (zestawienie zaprezentowano na podstawie ankiety z marca 2022 przeprowadzonej przez mgr Anitę Jagun w ramach OJiKM):
‘totalny szef; jestem dobry, świetnie, ok’,
‘kocham; dziękuję’
‘zaskakująco dobrze; jesteś super’
‘uroczo; słodko; miło’
'coś ładnego, nowego’
’fajne; zabawne; akceptowalne’
‘sarkastycznie o czymś zabawnym; xD’
‘śmieszne’ (rzadko używane przez nastolatków)
‘niezdecydowanie, grzeczna odmowa lub formuła grzecznościowa: „nie ma za co”’
‘mam rację, a ty nie; coś pysznego’
‘dziwne’
‘sugestia niezgody na coś, brak aprobaty; nieśmieszny żart’
‘sarkastycznie o pozornej aprobacie czegoś’
‘żenada, smutek’
‘serdeczność; podziękowanie; miłość’
‘nie; nie rozmawiam z tobą więcej’
‘szczurek’
‘jesteś super, nie zmieniaj się; całuję’
‘umierać ze śmiechu’
‘szaleństwo, ironia, niedosłowność’
Więcej zob. https://www.emojiall.com/pl;
https://emojipedia.org/
Kamil Sobczyk, Historia emoji, https://youtu.be/O1vcqVMZgPE
Przykład użycia:
my jEsTeŚmY
pOlO
geNg
i
W
kLuBie
RobImY bEnG mY
jEsTeśMy
pOlO
gEnG mJuD
nA
ÓsZy bAsÓ 
dŹwiEnK/Lexy<3 || 70k+ , / https://www.tiktok.com/@janstrojny/video/6939879222701739269
( 09.03.2022, oprac. Anna Wileczek)
Guess (ang. 'zgadywać’) – to jeden z nowszych trendów na TikToku, polegający na nagraniu filmiku, w którym pod krótki, muzyczny dialog męsko-damski o treści: – Are you up for a joy ride later? – Where do you want to take me? – Guess (tłum. – Masz ochotę na przejażdżkę? – Gdzie chcesz mnie zabrać? – Zgadnij) użytkownik/-iczka podstawia zapisaną na ekranie krótką wymianę zdań, dotyczącą sytuacji z własnego życia (związanej z relacjami przyjacielskimi czy miłosnymi). Kończy się ona słowem guess, czyli zgadnij, wypowiadanym z odpowiednią intonacją, sugerującą, że reakcja odbiorcy na opisywaną sytuację była przewidywalna.
Na przykład:
– Uprzejmie powiedziałam mu, że nie jestem zainteresowana.
– I co on ci powiedział?
– Zgadnij.
***
– Dałem im jeszcze jedną szansę.
– I jak poszło?
– Zgadnij.
***
– Spotkałam laskę, która śmiała się ze mnie w podstawówce.
– Jak wygląda teraz?
– Zgadnij.
Fraza: Are you up for a joy ride later? (’Masz ochotę na przejażdżkę później’) pochodzi od postaci Sylusa, jednego z bohaterów Love and Deepspace, mobilnej gry otome (otome game – z jap. otome – starośw. 'panna, dziewczyna’ i ang. game – 'gra’), to znaczy randkowej gry symulacyjnej skierowanej do żeńskiej publiczności. Można tam wcielić się w bohaterkę, która poznaje kilku przystojnych mężczyzn z własną historią i umiejętnościami. Sylus, charakteryzujący się białymi włosami i czerwonymi oczami, to postać intrygująca i tajemnicza. Fraza Are you up for a joy ride later? zdobyła sporą popularność, najpierw zaczęła się pojawiać w różnych materiałach fanowskich, a potem także w tych tworzonych poza społecznością graczy, inspirując różnorodne treści w mediach społecznościowych.
Przykłady użycia:
https://www.tiktok.com/@hannah.josephin/video/7464662633719827734
https://www.tiktok.com/@keith_toks/video/7470639482056887598
https://www.tiktok.com/@travi.natalia/video/7455484122190859542
https://www.tiktok.com/@swiatoweprzygody/video/7456821568149130498
Bibliografia:
Love and Deepspace Wiki, https://loveanddeepspace.fandom.com/wiki/Sylus
https://soundcloud.com/hyperixnn/are-you-up-for-a-joyride-later
(Zgłoszenie: 20.03.2025, oprac. Monika Bator)
Rolka przedstawia dialog taksówkarza z młoda osobą, która w swoich wypowiedziach nadużywa słów młodzieżowych. Efektem jest niemożność porozumienia się młodego pokolenia ze starszym.
Opis rolki:
🚖 Kiedy wieziesz klienta i słyszysz „slay” zamiast „dzień dobry” – od razu wiesz, że to pokolenie Z na pokładzie. 😎✨
https://www.facebook.com/share/r/15SFp9Ncx6/?mibextid=wwXIfr
1. W odniesieniu do człowieka: ‘poważny, w zn. zrównoważony, czyli taki, którego działania są przemyślane, dojrzałe i warte uwagi’ (zob. https://wsjp.pl/haslo/podglad/4241/powazny/5136375/zrownowazony; dostęp: 4.03.2025) W języku polskim najczęściej wchodzi w skład pytania (Czy) Jesteśmy martwodupni?, oznaczającego ‘Czy jesteśmy poważni?’, ‘My tak poważnie/na serio?’.
2. Złożenie martwodupni bywa stosowane także w odniesieniu do stwierdzeń, opinii, przedstawianych sytuacji itp.; oznacza, że nadawca zgadza się z czymś, uznaje, że coś jest prawdziwe, rzeczywiste (por. ‘To prawda’, ‘Tak jest’, ‘Racja’, 'Naprawdę’).
Zostało zapożyczone z języka angielskiego, w którym ma postać deadass lub dead-ass, ewentualnie dedass (por. https://knowyourmeme.com/memes/deadass). Pochodzi ze slangu Nowego Jorku. W odmianie tej oznacza ‘(całkowicie) poważny’, wcześniej było używane w znaczeniu ‘nudna osoba’, służyło także do wzmacniania różnych określeń, np. dead-ass serious ‘extremely serious’, por. pol. śmiertelnie poważny (https://www.dictionary.com/e/slang/deadass/; dostęp: 4.03.2025). Zyskało na popularności od 2016 r. przez upowszechnienie w memach (https://knowyourmeme.com/memes/deadass).
Przykłady użycia:
Zgłoszenie: 4.03.2025, oprac. Agnieszka Rosińska-Mamej)
Polski
English